Zoeken

In de sport bestaan veel uitdrukkingen, die voor buitenstaanders onbegrijpelijk zijn. "Hij kan zichzelf niet vangen", zei Arie Haan eens over een voetballer. De man met de hamer is geen Ajax-supporter in Den Haag, maar heeft alles te maken met wielrennen. En ook in de wintersport wemelt het van vreemde woorden en begrippen. De komende weken komt hiervan een groot aantal voorbij. Vandaag de maandagziekte.

Klaas Schenk , Kees Broekman, Jeen van de Berg en Jan Pesman in 1958. Foto Beeldbank Nationaal Archief In 1960 werd schaatser Jan Pesman getroffen door de maandagziekte op de tien kilometer. Deze merkwaardige kwaal ontstond toen zijn coach Klaas Schenk - vader van - niet wilde dat Pesman de 1.500 meter reed. "Klaas Schenk vond het beter om mij te sparen," zei Pesman in het boek Oranje op olympisch ijs. "Maar mij haalde het juist uit mijn ritme. Ik moest rijden, spanning voelen, kilometers maken." En tijdens de tien kilometer ging het mis. "Ik werd stijf in de kont. De maandagziekte, schoot er door m''n kop. Je moet van het land komen om die te kennen. In het weekeinde gingen vroeger de paarden op stal. Hadden een week staan beulen op het land en kregen dan krachtvoer. Maandagochtend haalde je ze dan uit de stal. Leek er eerst niks aan de hand. Maar na een paar uur zag je ze een stijve rug krijgen. Zat alles vast."

Olympische schaatsploeg 1960 maakt rondvaart, links Jan Pesman. Daarnaast Sjoukje Dijkstra en Joan Haanappel. Foto: Beeldbank Het gebrek aan beweging werkte dus juist tegen het paard en in dit geval ook Pesman. "Adem had ik genoeg, maar alles deed me zeer. En zweten. Als ik die 1500 meter had mogen rijden had ik goed gereden." Pesman was zo verbolgen dat hij daarna nooit meer meedeed aan een wedstrijd. Door een volgende ruzie met officials is hij uiteindelijk definitief gestopt met schaatsen. Hoe dan ook: het is dus in sommige gevallen juist beter om even geen rust te houden.