Zoeken

In 1941 zagen de spelers van Willem II opeens het licht tijdens een treinreis door Brabant. "We schreeuwden het plotseling uit in een overvolle coupé." De club had zojuist verloren van aartsrivaal NAC, maar in de drie jaren na het visioen was Willem II bijna onverslaanbaar. Coach Arnaud P.M. van der Ven jr. beschreef dit prachtig in het boek ''3 Jaar Voetbalconcentratie'' uit 1944. Misschien is het voor de Brabanders handig om te weten wat er gebeurde, zodat de laatste ronde voor de play-offs goed eindigen. We beginnen bij het begin: in de jaren dertig van de vorige eeuw. In die tijd was onder voetbaltrainers de zogenaamde Mental Training en Concentratie razend populair. Dit idee was vanuit Oostenrijk naar Nederland gekomen, met sportjournalist Joris van den Bergh en KNVB-official Karel Lotsy als belangrijkste woordvoerders. Deze methode richtte zich vooral op de geestelijke voorbereiding en weerbaarheid. Onmisbaar onderdeel was de wekelijks verstuurde brief van de coach naar zijn spelers, waarin deze kerels aan komend weekend werden herinnerd en dientengevolge maar eens een paar dagen van de sigaar en de borrel moesten afblijven. Lotsy deed dat keer op keer bij zijn internationals (''Beste Kerel'', was de standaardopening van zo''n epistel.) Heel Nederland stapte over op de Concentratie: De Volewijckers uit Amsterdam, het Nederlands Elftal, en ook topclubs als Ajax en Feyenoord zagen het wel zitten. Een sterke geest is onverslaanbaar. Als je echt wil weten wat deze methode is moet je het boek ''Mysterieuze krachten in de sport'' lezen van Van den Bergh, die als niemand anders uitlegt wat hij daarmee bedoelt. Prachtig! Prachtig! Prachtig!

Maar goed, ook Willem II ging voor de bijl. En hoe! In 1941, niet toevallig in het jaar dat de ''Mysterieuze krachten'' verscheen, zat deze ploeg dus in een trein. De zes weken daarvoor al had Van der Ven jr. getracht zijn spelers goed op te leiden - ofwel trainen, praten, niet roken in de kleedkamer - maar desondanks verloor Willem II alle wedstrijden. Tot en met 12 oktober 1941, toen ondanks een nederlaag tegen aartsrivaal NAC de scheidsrechter aan het eind naar de verliezende partij stapte. "Een gelijk spel was zeker verdiend geweest," zei hij in alle eerlijkheid, waarna de Tilburgse harten zich in alle heftigheid openden. In ''3 Jaar Voetbalconcentratie'' staat: ''Op de terugreis zaten we uit het treinraampje te kijken en ... maar turen... turen naar de zon, die zo prachtig boven Breda hing en heel de omgeving schitterend verlichtte...''t was als een visioen...en we schreeuwden het plotseling uit in een overvolle coupé: "Van Breda uit begint de victorie!"'' Met recht een collectief inzicht dus, alsof de grootste geheimen uit het universum zich openbaarden in deze treincoupé. Maar niet voor niets: tussen 26 oktober 1941 en 11 juni 1944 speelde het team zestig competitie- en twaalf bekerwedstrijden, waarvan er acht werden verloren. In totaal scoorden de Tilburgers honderd maal in die periode en incasseerden dertien tegentreffers. ''De triomf der Concentratie is volkomen!'' jubelde Van der Ven dan ook. Dat deed Karel Lotsy, toentertijd nog net geen voorzitter van de voetbalbond, bijzonder deugd, want die dacht altijd verder: "Het saamhorigheidsgevoel en het altruïsme worden versterkt, de sportiviteit, ridderlijkheid, moed, zelfbeheersing, orde en tucht worden bij goede leiding sterk ontwikkeld." Zodat deze oefenstof tevens in de woelige oorlogsmaatschappij van die tijd kon worden gebruikt Nou, kerels van Willem II! Jullie weten het nu. Niet roken, maar in gezwinde eendracht het veld betreden om de jongens van De Graafschap een lesje te leren. Want als dat inzicht na de wedstrijd komt, is het te laat. Dat was mooi. Daarom nu een vrolijk voetbalmuziekje.