Zoeken

Het Olympisch Stadion in Amsterdam was in 1954 toneel van de eerste buitenlandse start van de Tour de France. Wout Visser was er niet bij, maar heeft nu ter compensatie een fotoboek gevonden. En duikt hier maar eens in.

Film! Het Polygoon Journaal was er bij in 1954. Kijken!
Foto''s Nationaal Archief

Door Wout Visser

Het Stadsarchief Amsterdam is mede-uitgever van Amsterdam 366 dagen - een boek met twee bladzijden voor iedere dag van een schrikkeljaar. Links staat steeds een vlot leesbare tekst, rechts het bijbehorende plaatje. De onderwerpen zijn zo gekozen, dat alle belangrijke historie van Nederlands hoofdstad in 366 datums voorbijkomt.

Zo valt de beroemdste Amsterdamse 1 januari in 1763, en 31 december in 1854. Voor de 25ste april is 1947 gekozen, omdat Johan Cruijff op die dag werd geboren. De bijbehorende foto toont Cruijff op 12 juli 1971, bij het tekenen van zijn zevenjarig contract met Ajax.

Amsterdam 366 dagen heeft voor de 8e juli het jaar 1954 uitgezocht. Met goede reden, want op die dag begon de Tour de France in Amsterdam - de eerste buitenlandse startplaats in haar geschiedenis. De foto toont Tour-directeur Jacques Goddet in een zonovergoten Olympisch Stadion, samen met de Nederlandse wielrenners Wout Wagtmans en Gerrit Voorting.

Wat lekkers voor onderweg
Goddet vond Amsterdam aantrekkelijk. In de Tour van 1953 was Wout Wagtmans vijfde geworden, en in het ploegenklassement eindigden de Nederlanders zelfs als eersten. Ook wilde de Fransman met zijn buitenlandse startplaats de dreigende concurrentie van een ''Ronde van Europa'' voor zijn.

Maar het belangrijkste was natuurlijk, dat de Gemeente Amsterdam tachtigduizend gulden had betaald. En dat in een tijd waarin ieder dubbeltje moest worden omgekeerd, want in 1954 was Nederlands enorme schade uit de Tweede Wereldoorlog nog lang niet hersteld. Mijn boek vertelt niet wat de gemeentelijke politiek ervan vond.

In januari 1954 voerden de gemeente Amsterdam en de Franse organisatie overleg over het een en ander.
Hoe dan ook, op 8 juli 1954 was het feest in Amsterdam. Met kermis op de Dam. De 83-jarige Maurice Garin, in 1903 winnaar van de allereerste Tour, deelde handtekeningen uit. Nadat burgemeester D''Ailly plechtig een lint had doorgeknipt, ging de Tourkaravaan onder grote publieke belangstelling van het Olympisch Stadion naar het startpunt op de Sloterweg. Die ligt een kilometer of zeven verderop, bij de tegenwoordige stadswijk Osdorp.

Amsterdam was in 1954 niet de enige betalende Nederlandse stad. De 216 kilometer van de eerste etappe voerde door Haarlem, Den Haag en Rotterdam, om in Brasschaat bij Antwerpen te eindigen. Wout Wagtmans won, en reed de volgende dag in de gele trui naar de Noordfranse stad Lille.

De laatste voorbereidingen in het Olympisch Stadion voordat de karavaan richting Parijs vertrekt
Nawoord

Tot zover Wout Visser. Nog een korte aanvulling: over deze start van de Tour de France verscheen in 2004 een boek hierover: 8 Juli 1954: De dag dat de Tour voor het eerst buiten Frankrijk startte. Het is geschreven door Bertus Raats en Huug Schipper en uitgegeven door de Stichting Olympisch Stadion Amsterdam.

Ook leuk: in de Marathonpoort - de hoofdingang van het Olympisch Stadion - worden permanent radiofragmenten gedraaid van sportevenementen in dat Stadion. Hierbij zit ook een fragment van de bewuste Tour de France. Ga dus in die poort staan en wacht. Om de dag af te maken ga je aan het einde van de Marathonpoort naar rechts en loop je de Olympic Experience binnen: het museum met een middenstip.

Kan ik nog ergens reclame voor maken? Nee, dat was het voor vandaag.

Alhoewel hier nóg een verrassing is: een andere film van Polygoon uit 1954. Na afloop van de Tour keerden de Nederlandse renners terug naar het Olympisch Stadion om er te worden gehuldigd. Kijken!

Wielrennen

permalink | plaats reactie |