De eerste Nederlandse profvoetballer

We schreven het vorige week al: er is revolutie in de sportgeschiedenis. Ineens blijkt een oud-Ajacied in Engelse dienst de eerste Nederlandse profvoetballer te zijn, nog vóór Bep Bakhuys. Er zijn inmiddels meer documenten en bewijsstukken hiervoor gevonden.

Door Thomas Blom en Micha Peters

In 1937 zorgde Bep Bakhuys voor enorme ophef door als eerste Nederlandse voetballer over te stappen naar het betaalde voetbal. De verontwaardiging was zo groot dat de politie bij de voetballer binnenviel en hem het huis uitsleepte. Tussen Bakhuys en de KNVB kwam het nooit meer goed. Maar nu blijkt dus dat Bakhuys niet de eerste was en dat is heel opmerkelijk sporthistorisch nieuws. Dit nieuws werd afgelopen weekend door historicus Micha Peters wereldkundig gemaakt na lezing van het artikel ''De Keizer van Engeland'' van Thomas Blom in het nieuwe journalistieke sportboek Tussenstand.

De in Londen woonachtige Gerrit Keizer wilde eigenlijk helemaal geen professional worden, hij was namelijk bang dat hij te weinig tijd voor zijn groentehandel zou overhouden. Pas na lang aandringen van de legendarische Arsenal-coach Herbert Chapman, ondertekende hij een profcontract en ontving vervolgens 6 pond per week. In het Algemeen Handelsblad uit juli 1930 vertelt Keizer in al zijn onschuld hierover:

Al snel kwam de Football Association in het geweer. De bond eiste van Arsenal dat Keizer op amateur-basis uit zou komen omdat hij anders het brood uit de mond van een Engelse speler zou stoten. Zo werd de prille profcarrière al snel in de kiem gesmoord en verdedigde hij als enige amateur in de Engelse competitie het doel van Arsenal.

In een interview met de Telegraaf in oktober 1930 legt Keizer uit hoe het precies is gegaan:

''Ik besloot, mede door de overtuiging dat een amateur het in Engeland toch niet ver kan brengen, voor Arsenal te tekenen. Alles was dus in orde, toen plotseling de minister van Arbeid zich met het geval ging bemoeien en bezwaren maakte. Nu, u allen zult wel het resultaat weten: Ik mocht in Engeland niet als beroepsvoetballer spelen. Zoo werd ik dus, ja wat eigenlijk: amateur of beroepsvoetballer zonder vergoeding?''

Er is weinig te vinden over betalingen aan spelers in die tijd, ook niet in het Arsenal-archief. Bankbetalingen aan spelers vinden pas sinds 25 jaar plaats. Voordien ontvingen de profs een bruin envelopje met daarin hun salaris.

Na een half jaar kwam Keizer via Charlton Athletic bij Queens Park Rangers terecht. Voor deze overgang maakte de FA de volgende vergunning op met een verwijzing naar het professionele verleden van Keizer bij Arsenal:

Later heeft Keizer zich nooit meer uitgelaten over zijn keuze om profspeler te worden, begrijpelijk, want als zou blijken dat hij een vergoeding had ontvangen zou hem verboden worden voor het Nederlands elftal uit te komen. In de tijd van bondsvoorzitter Karel Lotsy was profvoetbal bedrijven een doodzonde. De KNVB sloot professionals levenslang uit voor Oranje. Pas in 1955 kregen beroepsvoetballers toestemming van de bond om voor het Nederlands elftal uit te komen. 

Uit de verschillende verklaringen in combinatie met bovenstaande vergunning kunnen we dus opmaken dat Keizer de eerste voetbalprof van Nederland moet zijn geweest, hetgeen niets wegneemt van de pioniersrol van Bep Bakhuys. Bakhuys weerstond de druk uit Nederland en bouwde als profspeler vanaf 1937 een prachtige carrière op. 

Meer over Gerrit Keizer en over de Nederlandse verovering van het Engelse voetbal in ''Op Heilige Grond'' dat eind dit jaar uitkomt.

Voetbal

permalink | plaats reactie |

Reacties