Pele en Maradona wonnen nooit de Copa America

Alhoewel Pele en Diego Maradona beiden aan de Copa America meededen, hebben ze deze nooit gewonnen. Zondag is de finale tussen hun landen Brazilië en Argentinië

Brazilië tegen Venezuela in 1969 (6-0). Van links naar rechts voor Brazilië: Tostao, Pele en Jairzinho. Foto Guus de Jong

Op zondag staan Brazilië en Argentinië net als drie jaar geleden tegenover elkaar in de finale om de Copa America. De klassieker van het Zuid-Amerikaanse voetbal belooft bij voorbaat een prachtig slotstuk te worden van deze editie. Hoewel beide landen samen al 21 keer dit toernooi wisten te winnen, valt het op dat Pele en Diego Maradona niet op de lange lijst van winnaars voorkomen. Toch hebben beide sterspelers hun sporen achter gelaten in de historie van het toernooi.

Pele heeft één keer aan de Copa America deelgenomen en werd meteen topscorer. Dat gebeurde in 1959, toen hij net achttien was en in Zweden nog enkele blondines hoogzwanger waren van de wereldkampioenen.

In maart 1959 vond de Copa America plaats in Buenos Aires en Brazilië trad op volle sterkte aan, dus met Gilmar, Nilton en Djalma Santos, Zito, Dorval, Zagallo, Garrincha en Didi. Maar Pele was de ster van het toernooi. In Zweden algemeen gekroond tot de voetbalkoning (sinds een coverstory in Paris Match onder de titel ‘Le Roi Pele’), maar in Argentinië verwierf hij nog een andere bijnaam ‘O artilheiro’ (de schutter). Hij scoorde maar liefst acht keer in zes duels.

Brazilië had echter een valse start die de ploeg uiteindelijk zou opbreken. De Copa America bestond toentertijd nog uit een halve competitie, waar alle (zeven) landen een keer tegen elkaar speelden. De kersverse wereldkampioen begon met een gelijkspel tegen Peru (2-2), maar Pele scoorde wel een keer. Vervolgens boekte de ploeg vrolijk stemmende overwinning op Chili (3-0, met twee goals van Pele en één van Didi) en Bolivia (4-2, met weer een goal van O Rey).

In de altijd beladen wedstrijd tegen Uruguay boekte Brazilië een stevige overwinning (3-1, met drie treffers van de statige schaduwspits Paulo Valentim, die er ook twee maakte tegen Bolivia), maar de wedstrijd kwam vooral in de boeken door een vechtpartij na afloop van de wedstrijd. Het Argentijnse publiek koos de kant van kanariegele ploeg, vooral vanwege de jonge Pele, die hard werd aangepakt door Mesias (wat een naam voor een mandekker), en de onnavolgbare dribbels van Garrincha, die met een blessure uitviel. In Zuid-Amerika mochten in die tijd spelers al worden gewisseld.

De grote dag van Pele in de Copa America is waarschijnlijk 29 maart, wanneer hij drie goals scoort tegen Paraguay. Brazilië wint met 4-1 en blijft tot de laatste snik in de strijd met Argentinië om de Copa America. Maar de Argentijnen maken voor eigen publiek geen fouten. Ze zijn titelverdediger en spelen voor 85.000 toeschouwers de slotwedstrijd in het River Plate-stadion tegen de wereldkampioen. Brazilië moet winnen en ondanks dat Pele zijn ploeg op voorsprong zet, redt Argentinië het met een gelijkmaker van Pizzutti. 

Foto Guus de Jong

Na afloop wordt Pele wel gehuldigd omdat hij topscorer van het toernooi is en tevens is uitgeroepen tot de beste speler. En dat is in het hol van de leeuw toch een mooie compensatie voor de tweede plaats.

Hoewel Pele het grootste deel van zijn loopbaan in eigen land doorbrengt, zal hij nooit meer op de Copa America verschijnen. Brazilië vaardigt in de volgende twee edities een B-team en weigert zelfs deel te nemen aan het toernooi dat in 1967 in Uruguay wordt gehouden. Daarna raakt de Copa America zelf in het slop en wordt er niet meer om de trofee gespeeld tot 1975. En dan is Pele allang gestopt met serieus voetbal.

Diego Maradona

Vier jaar later maakt Diego Maradona zijn debuut, nota bene in het Maracana-stadion van Rio. Hij heeft dan net het jeugd-WK in Japan gewonnen met Jong Argentinië en Luis Cesar.

Menotti laat hem op 2 augustus 1979 in toernooiverband debuteren. Brazilië wint met 2-1, onder andere door een goal van Zico (die overigens ook nooit de Copa zal winnen). Een week later scoort Maradona voor eigen publiek zijn eerste goal in dit toernooi tegen Bolivia.

In totaal zal ‘el pibe’ dertien wedstrijden spelen in drie verschillende edities. In 1987 is hij de attractie van het toernooi, maar net na het eerste kampioenschap met Napoli kan hij in eigen land niet echt schitteren. Hij scoort wel tegen Peru (1-1) en Ecuador (3-0, 2 goals waarvan een uit een directe vrije trap), maar meer dan een vierde plaats zit er niet in. Twee jaar later speelt hij alle zeven wedstrijden van Argentinië mee maar hij zal niet scoren. In de finalegroep schiet Maradona van eigen helft tegen de lat (als een betere kopie van Pele) in de wedstrijd tegen Uruguay, maar Bergkamps latere maatje Ruben Sosa schakelt Argentinie met twee goals uit. Ook Romario verslaat Maradona bij die editie. Er zit niet meer dan een bronzen plak voor Argentinië in (en dat is nog heel geflatteerd met slechts twee gescoorde goals in zeven duels).

In de volgende toernooien is Diego geschorst of aan het bijkomen van het snuiven. Tussendoor wint Maradona wel een andere mooie prijs: de Copa Franchi (duel tussen de kampioenen van Zuid-Amerika en Europa), door in de finale Denemarken te verslaan met strafschoppen.

Maar zoals Angelos Charisteas en Kim Vilfort allebei meer EK-finales hebben gespeeld dan Johan Cruijff en Kevin Keegan, zegt het ontbreken van Pele en Maradona op de erelijst van de Copa America niks over de passie en de kwaliteit van het toernooi. De grote winnaars in het recente verleden zijn Enzo Francescoli (winnaar in 1983, 1987 en 1995), Gabriel Batistuta (1991 en 1993), Romario (1989 en 1997) en Ronaldo (1997, 1999). Aan kwaliteit geen gebrek. Desondanks worden Pele en Maradona van stal gehaald voor het voorprogramma van de finale. 

Foto Guus de Jong

Voetbal

permalink | plaats reactie |

Reacties