Alex Rodrigo Dias da Costa gaat Chelsea kampioen maken

Het is voor de Brazilianen lange tijd een raadsel geweest dat Chelsea in vier jaar de beste spelers van de wereld heeft verzameld zonder ooit een Braziliaan te kopen. Maar met Alex van PSV wordt alles anders, weet Simon Kuper.

Je zou niet zeggen dat Alex een 25-jarige voetballer is. Hij is kaal, heeft vetrolletjes en lijkt eerder op een 40-jarige zwaargewicht bokser die zijn beste tijd heeft gehad. Andere voetballers geven de indruk dat ze een perfect getraind lijf hebben waarmee ze tot het uiterste kunnen gaan; Alex niet. Als hij een aanvaller schaduwt, maakt hij nooit een gehaaste indruk. Dat zal zonder twijfel ook zo gaan als hij dit seizoen voor Chelsea speelt. Meestal slentert hij wat rond de betreffende aanvaller en als hij de bal wil hebben, steekt hij gewoon zijn poot uit en pakt hem. Wie superman is, hoeft zich niet uit te sloven.

Toen Alex de mededeling deed dat hij bij Chelsea ging spelen, leek het alsof de Britse fans het nauwelijks door hadden. Ook de Brazilianen waren niet erg geïnteresseerd, in het hele nationale team niet, trouwens. Jose Mourinho, de manager van Chelsea, lijkt ook geen hoge dunk van Alex te hebben. Toch is hij volgens kenners zo goed dat Chelsea met hem in de ploeg de landstitel had kunnen winnen. De Premiership kan wel eens voor een enorme verrassing komen te staan.

Alex is geboren net buiten Rio in Niteroi, voor Braziliaanse begrippen een rustig en georganiseerd stadje. Hij is de zoon en de neef van verdedigende voetballers en bovendien een zeldzaam fenomeen: een begaafde Braziliaanse voetballer die ervoor kiest om verdediger te zijn. Op verdedigers wordt in Brazilië zo neergekeken dat ze niet eens bijnamen krijgen. Alex Rodrigo Dias da Costa is zijn hele carrière al gewoon ‘Alex’.

Braziliaanse titel

Al jong won hij met zijn club Santos de Braziliaanse titel. Het was een initiatief van Chelsea om hem naar Europa te halen in 2004, maar hij werd vervolgens bij PSV geparkeerd in afwachting van een oproep uit Londen. Veel Zuid-Amerikanen die een tijdje in Eindhoven spelen staan te kijken van het leven in de provincie, waar de mensen ‘s avonds thuis blijven en alleen op afspraak bij elkaar langs gaan.

Alex vond die rust wel prettig. Hij is een verlegen man die zelden iets zegt. Als hij wat zegt, doorspekt hij zijn zinnen met ‘Graça de Deus’, God zij dank. Toch was hij blij toen hij slechts een paar maanden na aankomst bij PSV de aanvoerdersband kreeg. Zo snel al! Toen keek hij om zich heen en zag dat zijn teamgenoot Jefferson Farfan ook aanvoerder was. In feite leek de hele kleedkamer wel aanvoerder. Later legde iemand hem uit dat Prins Bernhard was overleden en dat het rouwbanden waren.

Op het voetbalveld ging alles goed. Alex leek van tevoren precies te weten wat zijn tegenstander van plan was; en hoewel hij eruit zag alsof hij wel een grote draaicirkel zou hebben, bewoog hij in werkelijkheid snel. In de sport is het belangrijk om groot en imposant te zijn maar ook om beweeglijk te zijn. Meestal gaat het ene ten koste van het andere. Niet bij Alex.

'Aanvallers ontmoedigen'

‘Hij weet de aanvallers te ontmoedigen’, merkte PSV’s technisch manager Stan Valckx op. ‘In de eerste helft zie je ze allemaal wild gebaren om de bal. Na de pauze doen ze dat niet meer.’ Als zijn tegenstanders aan zijn shirtje trekken of hem duwen, merkt Alex dat meestal niet eens. Een Griekse aanvaller die hem gedachteloos een elleboogje gaf, koos daarna meteen eieren voor zijn geld en bood zijn verontschuldigingen aan.

In Brazilië moet de centrale verdediger verdedigen en het echte voetbal aan de echte voetballers over laten. Alex is een gedisciplineerde speler en deed dat dus ook. Maar toen PSV hem vroeg echt mee te voetballen, werd duidelijk dat hij daar ook ijzersterk in is. Een van de vele doelpunten voor PSV was een hakje met de linkervoet achter zijn rechterbeen langs, en wee je gebeente als iemand per ongeluk een van zijn vrije trappen blokkeerde. In Nederland kreeg hij eindelijk een bijnaam: de Tank. ‘Een tank, maar wel een hele mooie’, gniffelt hij.

Drie keer achter elkaar kampioen

De Tank hielp PSV drie keer achter elkaar kampioen te worden en ook nog een halve finale in de Champions League te halen. De manager van Milan, Carlo Ancelotti, noemde hem zijn favoriete centrale verdediger; bondscoach Marco van Basten koos hem in zijn wereldteam. Toen PSV van Arsenal won, in maart, zei de manager van Arsenal, Arsène Wenger: ‘Hij zorgde ervoor dat er geen gaten in de verdediging kwamen, hij hielp zijn team uit de brand en was in kopduels altijd met gemak sterker dan onze spelers.’

En nu hebben de Braziliaanse managers hem eindelijk ook in de gaten. Toen hij voor het eerst in Oslo het hotel binnenkwam waar het nationaal team logeerde, keek hij nog met open mond naar al die supersterren. Nu mag hij meedoen met de bezorgde gesprekken van de voetballers over het kidnappen van hun familieleden in Brazilië. Sinds het WK van vorig jaar hoort hij bij de internationals.

Afgelopen winter had Chelsea een centrale verdediger nodig. Officials van de club herinnerden Mourinho eraan dat ze Alex gratis konden oproepen. Mourinho, die net de Hollandse klungel Khalid Boulahrouz had laten tekenen, zei nee. Waarschijnlijk heeft dat hem het kampioenschap gekost.

Het is voor de Brazilianen lange tijd een raadsel geweest dat Chelsea in vier jaar de beste spelers van de wereld heeft verzameld zonder ooit een Braziliaan te kopen. Die fout is nu hersteld. Van groter nationaal belang was hoe de wedstrijd zondag tegen Argentinië eindigde. De Brazilianen hebben de Copa America dit jaar grotendeels genegeerd. Ze winnen toch bijna altijd en ze vinden dat het team saai ‘bureaucratisch’ voetbal speelt. Maar de finale tegen Argentinië kunnen ze wel waarderen en Argentinië verslaan is natuurlijk altijd leuk. De 3-0 overwinning is nu extra leuk omdat de hele wereld de Argentijnen heeft lopen prijzen.

Voetbal

permalink | plaats reactie |

Reacties