Manchester United uit de jaren zestig: Spanjaarden, Schotten en Belgen

Het Manchester United met de lange haren speelde in 1968 tegen het koninklijke Real Madrid.

Vorige week schreef ik over de ramp die Manchester United op 6 februari 1958 trof en hoe op die dag een veelbelovend elftal van Europees niveau door een vliegtuigcrash verongelukte. En hoe trainer Matt Busby, die dit ongeluk maar net overleefde, een nieuw elftal opbouwde waarmee hij in 1968 de Europacup 1 won. En daarmee de schaduw van deze crash, die tien jaar over de club had gehangen, voor altijd naar het verleden verwees.

In die tijd werd het voetbal gestuurd door clubmanagers, die gewoon een goed elftal wilden waar hun publiek zich in kon herkennen. Een elftal van jongens uit eigen land, het liefst uit eigen streek. Een elftal met hooguit drie buitenlanders. Een elftal met een spelerskern die jarenlang bij elkaar bleef, zodat iedereen prima op elkaar was ingespeeld.

Contrast: tegenwoordig wordt het voetbal gestuurd door makelaars, die er belang bij hebben om elk jaar zoveel mogelijk spelers naar een andere club te verhuizen. Daarmee strijken zij immers hun provisie op. Daarom zijn de grote Europese clubs tegenwoordig een vreemdelingenlegioen, en kennen een fors jaarlijks verloop van spelers. Hun voetballers hebben meestal een zwakke onderlinge ingespeeldheid, en een hoog salaris. Het eerste wordt deels verhuld omdat het voetbal sneller, atletischer en harder is geworden. Met als gevolg dat de internationale elftallen in hun manier van spelen steeds meer op elkaar zijn gaan lijken - vervlakking dus.

Een onbeklad shirt

Idem dito het clubshirt. Was een onbeklad shirt ooit het trotse uithangbord van iedere club, tegenwoordig lijken de spelers meer op een voetballende reclamezuil. In onze dagen is Barcelona de enige bekende club zonder shirtreclame, wat waarschijnlijk komt omdat hun shirt ook het Catalaanse volksbewustzijn vertegenwoordigt.

Terug naar de romantiek van de jaren zestig. Het Manchester United van manager Matt Busby is een prachtig voorbeeld van een ingespeeld elftal dat de harten van het publiek heeft gestolen. Om die reden zijn clubspelers als Bobby Charlton, Denis Law, Nobby Stiles en George Best nog altijd wereldberoemd - evenals trainer/manager Matt Busby.

Grote elftallen worden groot omdat ze op een overtuigende manier resultaten behalen. Dat geldt ook voor het Manchester United van de jaren zestig - bijvoorbeeld toen de club in het voorjaar van 1968 tegen Real Madrid uitkwam. Dat gebeurde in de halve finale van de Europacup 1. Nadat United in Manchester met een magere 1-0 had gewonnen, volgde op 15 mei de loodzware return in Spanje.

Zoco schiet in eigen goal. ANP Fotoarchief

Sportief

Real zocht meteen de aanval, aangemoedigd door 115.000 toeschouwers. In het eerste halfuur werd United teruggedrukt, en ontsnapte met een schot op zijn doellat. We zien Spaanse spelers met afgezakte kousen, ook al zo’n symbool van de ‘vrije’ jaren zestig. Aangezien AIDS nog niet bestond, werd dat in 1968 alleen maar ‘slordig’ gevonden. Ook zien we hoe Engelse en Spaanse voetballers elkaar bij dood spel vriendelijk de bal aanreiken. De sportiviteit van deze Real Madrid – Manchester United was behoorlijk hoog.

In het laatste kwartier van de eerste helft sloeg de vlam in de pan: 1-0 voor Real, 2-0 voor Real, en 2-1 door een knullige, onbedoelde terugspeelbal van verdediger Zoco. Daarna 3-1 voor Real, gevolgd door de rust.

In de tweede helft namen de Spaanse voetballers hun wedstrijd te gemakkelijk op, wat ze fataal werd. Rond de zestigste minuut zien we hun waarschuwende trainer Munoz druk gebarend langs de zijlijn staan. Het hielp niet, en George Best voltrok het vonnis met twee lepe assists. In de 72e minuut kopte hij naar ploeggenoot Sadler, die de bal langs keeper Betancourt in het Spaanse doel frommelde. En in de 78e minuut kwam de bal vanaf rechts via Best bij verdediger Foulkes, die de 3-3 binnenknalde. Dit belangrijke doelpunt kreeg een flinke stoot extra drama mee, omdat Bill Foulkes in 1958 een overlevende van het vliegtuigongeluk was geweest.

Deze onvervalste Europacup-kraker, die de televisie destijds in zwart-wit uitzond, eindigde in 3-3. De uitzinnige Engelsen gingen naar de finale, die ze met 4-1 van Benfica zouden winnen. Zoals ik vorige week schreef, gebeurde dat op Wembley in de verlenging.

Real-verdediger Zoco werd ook Europees beroemd, op een manier die hij niet leuk vond. Tot ongeveer medio jaren zeventig was de ‘Zoco’-terugspeelbal een begrip, dat lichtjes vergelijkbaar was met de veel beroemdere Panenka-penalty.

Tenslotte had Uniteds finalewinst in 1968 ook nog een hele andere waarde voor Engeland. Het Schotse Celtic had namelijk een jaar eerder als eerste Britse club de Europacup 1 gewonnen. De rivaliteit is groot aan de overkant van de Noordzee, en Engelsen kijken naar de Schotten zoals wij naar de Belgen kijken.

Voetbal

permalink | plaats reactie |

Reacties