Nederland was boos op zijn topsporters

Exact 35 jaar geleden kwamen zeventien mensen om het leven bij de gijzelingsactie op de Olympische Spelen. Judoka Wim Ruska had de pech zijn tweede gouden medaille na dit drama te halen, waarna linkse rakkers deze held wegpestten uit Amsterdam. Topsporters en het Nederlands publiek begrepen elkaar even niet meer in 1972, blijkt uit de archieven van NOC*NSF.

De vrouwelijke deelnemers van het Nederlands Olympisch team staan klaar om het stadion in te macheren tijdens de officiele opening van de Olympische Spelen in Munchen. ANP Fotoarchief

Het Nederlands Olympisch Comité was zo aardig om meteen na afloop van de Spelen van 1972 aan de leden van zijn ploeg te vragen of ze het leuk hadden gehad in München. Hieruit wordt duidelijk dat sommige Olympiërs in die tijd op een andere planeet leefden. Een deelneemster antwoordde bijvoorbeeld: ‘Wij hebben ons niet verveeld.’ Op een flauwe excursie na, moest ze bekennen: ‘Die bootreis: daar was niks aan.’

Of een andere sporter: ‘Vooral het zo gemakkelijk samengaan van al deze verschillende mensen en verscheidenste rassen is een hele belevenis.’ Het kostte maar zeventien mensenlevens, maar dat was bovenstaande sporters blijkbaar ontgaan.

Protest in eigen land

Na het gijzelingsdrama sprak IOC-voorzitter Avery Brundage: ‘The Games must go on!’ Het NOC besloot het aan de sporters zelf over te laten of ze wilden blijven, maar wilde als comité niet vertrekken. De postbode kreeg het toen druk. ‘Het NOC is nog harder dan het terrorisme’, pende een woedende brievenschrijver.

Hele scholen gingen over tot actie. ‘De overgrote meerderheid van de leerlingen van de Openbare LEAO School te Beverwijk, bijeen in vergadering op 6 september 1972’, opent een telegram aan het NOC. Hierop volgde een uiteenzetting over hoe belachelijk het is dat een sportfestijn gewoon doorgaat nadat deelnemers daarvan zijn vermoord. De bezwaren werden gesteund door goed gevulde handtekeninglijsten, zoals die ook vanuit de rest van het land werden verstuurd.

De terugkeer van enkele Nederlandse sporters na de gijzeling

Steun van de sporters

De meeste sporters waren juist tevreden over de doorgang. ‘U hebt duidelijk en overtuigd uw standpunt naar voren gebracht’, schreef één van hen aan het NOC. ‘Er werd in de eerste plaats aan atleten gedacht en dat is toch wel belangrijk.’

Er werd afstand genomen van worstelaar Bert Kops, die met enkele andere Nederlanders wél de Spelen had verlaten. Een collega schreef: ‘Ik vond het jammer dat B. Kops het niet meer kon opbrengen, ik mocht hem niet beïnvloeden, maar ik kan mij niet aan de indruk onttrekken dat hier in alles de zwakte van onze topsporter in het geding kwam.’

Bert Kops zelf. Foto Guus de Jong

Bert Kops

Waarschijnlijk wist voorgaande sporter niet wat de werkelijk reden was voor Kops om te vertrekken. Zijn trainingsmaat Mark Slavin was namelijk één van de dodelijke slachtoffers. Zoals Kops mij enkele jaren geleden zei: “Iemand met wie je traint, is je vriend. Niet omdat het Israëliërs waren. Als het Syriërs waren geweest, had ik het ook gedaan.”

En daarbij bleef het niet, zei de worstelaar: “Ik was toen 35 jaar oud en had vrouw en kinderen. Iemand die twintig is, zou gaan voor goud, maar ik niet meer. Tenslotte had het mij ook kunnen overkomen.” Kops snapt nu nog niet waarom het 35 jaar geleden zo mis is gegaan. “Maar dat komt ook omdat wij als Nederlanders zo iets niet gewend zijn.”

Dat Kops vertrok, kreeg ongetwijfeld instemming van de boze brievenschrijvers. Topsport is verderfelijk, luidde de algemene klacht in 1972. Zoals een inwoner uit Bunnik: ‘Met al mijn kracht zal ik mij altijd verzetten dat één van mijn kinderen ooit in de topsport zal terechtkomen. Het is een sfeer waaraan ik mijn kinderen niet zou toevertrouwen; zijn sportswaarden dan zo anders dan menselijke waarden?’

Juist Ruska zou hiervan dus het grootste slachtoffer worden. Alsof hij iets had kunnen veranderen aan de afloop van het drama. Maar zoals Kops al zei: “Dat komt ook omdat wij als Nederlanders zo iets niet gewend zijn.”

De hele serie

Olympische gijzeling 1972 was voorspeld

Ook Israël was nalatig in aanloop olympische gijzeling

Ook Wim Ruska was slachtoffer van olympische gijzeling

Olympische Spelen Algemeen · Sport en politiek

permalink | plaats reactie |

Reacties