De maagdenroof van long tall Ernie Brandts

Deze week dertig jaar geleden, op 15 maart 1978, speelde PSV een van zijn mooiste wedstrijden. Voor een hele generatie supporters zelfs verreweg de mooiste: PSV – FC Magdeburg.

ANP fotoarchief

Mooiste wedstrijd aller tijden

Het duel in de kwartfinale van de UEFA Cup had alles: spanning, bloedstollende acties, een sensationeel scoreverloop en vooral een happy end. ‘Dit was het PSV dat we nog nooit hadden gezien,’ luidde een van de conclusies. De grote held van deze onvergetelijke avond was ‘long tall’ Ernie Brandts, die zijn ploeg twee keer over het dode punt hielp.

Vraag een PSV-fan naar de mooiste wedstrijd aller tijden van zijn club en een meerderheid zal spontaan antwoorden: ‘Magdeburg!’. Een begrip voor de aanhang van de Frederiklaan. Natuurlijk, wereldkampioen Porto werd in het najaar van 1988 met 5-0 ingemaakt. De return in de halve finale tegen Real Madrid in dat jaar was ook mooi (maar toch zonder doelpunten), de avond van Romario tegen Steaua is onvergetelijk en ondanks de fatale goal van Ambrosini was PSV – Milan in 2005 ook zinderend, maar de maagdenroof van 15 maart 1978 staat bij velen nog eenzaam aan kop.

Ja zuster, nee zuster

Des te vreemder is dat de wedstrijd, die een dag later al onvergetelijk werd verklaard, in het archief van de NOS is gewist. PSV – Magdeburg is zeg maar de ‘Ja zuster, nee zuster’ van het vaderlandse voetbal. Er is alleen nog het overigens sublieme radioverslag van Jack van Gelder, die op die avond doorbrak bij Langs de Lijn. Bij deze verjaardag dan maar een reconstructie van die onovertroffen victorie.

Voordat mensen denken dat ik overdrijf, eerst maar een krantenverslag van 16 maart. Het Limburgs Dagblad: ‘Dit was het PSV dat we nog nooit hadden gezien. Dit was een PSV op zijn allerbest. Opgezweept door ruim 25.000 toeschouwers won de aanstaande kampioen van Nederland met een niveau dat wereldtop was. FC Magdeburg speelde voortreffelijk, maar net niet goed genoeg om PSV op de knieën te dwingen. Dit PSV was door niemand te verslaan. Het speelde negentig minuten pressievoetbal zonder praktisch een moment te verslappen.’

Willy van der Kuylen (r) in duel met Raugeest en Pommerenke. Nationaal Archief

PSV moest op die avond een 1-0-achterstand van de heenwedstrijd wegwerken. FC Magdeburg was een topploeg in die jaren en beschikte over de volledige voorhoede van Oost- Duitse ploeg met sterspelers als Pommerenke, Sparwasser, Streich en Hoffmann. In een eerdere ronde had deze ploeg Schalke 04 in twee zinderende duels telkens verslagen. PSV was al vrijwel zeker van een landstitel (de derde in vier jaar) en richtte alle aandacht op het winnen van de eerste internationale hoofdprijs.

IJzeren Gordijn

Achter het IJzeren Gordijn werd met 1-0 verloren door een doelpunt van Streich in het laatste kwartier na een slordigheidje van Ernie Brandts. Trainer Rijvers geloofde toch in het succes van zijn ploeg: ‘Het moet kunnen, maar we moeten de Duitsers onder druk zetten want ze zijn bij elke counter levensgevaarlijk.’

Voor trainer Klaus Urbanczyk was de reis naar Eindhoven een déjà vu, want hij was als speler van Chemie Halle zeven jaar eerder betrokken bij de hotelbrand in ’t Silveren Seepaerd. Voor de wedstrijd maakte de man uit de DDR een ongekend optimistische indruk. ‘Mijn ploeg moet aan 1-0 voldoende hebben om hier te overleven.’ Rijvers gaf zijn spelers twee speciale opdrachten: de tegenstander opjagen met een temposlag en zoveel mogelijk linksback Ernie Brandts als schaduwspits in stelling brengen.

Dat was de verrassing, omdat PSV na het vertrek van Ralf Edström bij luchtduels te kort schoot. De jonge international Brandts luisterde gehoorzaam naar de opdracht en trok vaak ten aanval. De gaten achterin moesten door Stevens en Poortvliet worden afgedekt en desnoods moest stofzuiger Willy van de Kerkhof extra meters maken.

Nederlands team

PSV viel vanaf de aftrap aan, luid aangemoedigd door een enthousiast publiek op de gloednieuwe tribunes. De thuisploeg (een volledig Nederlands team, met voornamelijk Brabanders, een Achterhoeker, een Zeeuw, een Limburger en een Amsterdammer) had meteen goede kansen, maar Lubse en Van der Kuijlen misten met hun schoten het doel. ‘PSV werkte zich een half uur volledig over de kop. René van de Kerkhof liet vlijmscherpe sprints zien, Willy van der Kuijlen liet de ballen in vogelvlucht alle richtingen uitsuizen en Jan Poortvliet legde kilometers af bij het trekken van gaten voor zijn aanvallers,’ schreef Jaap de Groot in De Telegraaf.

Maar toen sloeg het noodlot toe in de 35e minuut. ‘Na balverlies van PSV even buiten het Oostduitse strafschopgebied, ging het leer razendsnel, via de in elkaar vallende DDR-schijven naar Pommerenke. Martin Hoffmann zocht het centrum en frommelde de bal langs de onthutste Eindhovense afweer, inclusief Jan van Beveren: 0-1,’ aldus het verslag in de krant van wakker Nederland.

Bombardement

Weer Ernie. Foto Guus de Jong.

Maar nog voor de pauze boog PSV die stand weer om in een voorsprong. Er volgde na de tegenslag een nieuw bombardement op het doel van Dirk Heyne. Uit een hoekschop van Van der Kuijlen kopte Ernie Brandts de bal in het doel. De rossige verdediger kon het nauwelijks geloven, want dit was zijn eerste doelpunt voor PSV. Op slag van rust kopte verdediger Seguin, die werd opgejaagd door Harry Lubse, de bal in zijn eigen doel. PSV stond met 2-1 voor bij rust, maar dat was nog niet voldoende.

Na rust viel PSV onstuimig aan, maar Magdeburg hield stand. Jan van Beveren stond minutenlang alleen op de eigen helft en stuurde zijn ploeggenoten ‘als een soort vogelverschrikker naar het front’ (De Telegraaf). De verlossende goal bleef uit. Met nog twintig minuten te gaan deed zich een probleem voor. Bij het warmlopen verrekte invaller Guy François een spier en zodoende kon Rijvers zijn ploeg geen vers bloed geven.

Willy van de Kerkhof moest nu als rechtsbuiten spelen, René verhuisde naar links om de druk op het Oost-Duitse doel op te voeren. En toen gebeurde er iets vreselijks: Jan van Beveren verkeek zich op een afstandschot van Pommerenke. Hij hield de dwarrellende bal pas achter de doellijn tegen. Een zeldzame blunder van de topkeeper.

De Beef

De Beef schaamde zich kapot, want PSV leek door deze treffer uitgeschakeld. Maar binnen anderhalve minuut zorgde Ernie Brandts met een kopbal op een voorzet van Van der Kuijlen voor een nieuwe voorsprong. Deze treffer gaf PSV nieuwe hoop. Er werd in het slotkwartier een enorm wanhoopsoffensief uitgeperst. De defensie van Magdeburg kraakte, terwijl de spelers op de elektronische scoreborden op beide lange tribunes de seconden zagen wegtikken.

Magdeburg speelde bij vlagen ook prachtig voetbal en PSV spotte soms met de regels. Adrie van Kraay deelde met zijn elleboogstoot uit aan Jürgen Sparwasser en Willy van de Kerkhof liep door op doelman Heyne. Het hoorde allemaal bij deze zinderende wedstrijd. De vonken sloegen uit het stadion, toen Willy van de Kerkhof vanaf de rechtervleugel twee tegenstanders aftroefde, daarna nam Deykers de aanval over en zijn voorzet door Harry Lubse bij de eerste paal in twee instanties in het doel werd gewerkt. Eindelijk had PSV een stand in handen waarmee de halve finale kon worden gehaald.

Enorme vreugde

De vreugde na de treffer was onvoorstelbaar. Het Algemeen Dagblad schreef: ‘Kleine Kees Rijvers had het niet meer. De oefenmeester van PSV, anders de rust zelve, stormde het veld op toen Harry Lubse twee minuten voor tijd de winst tegen FC Magdeburg en een plaats in het Europa Cup III-toernooi veilig stelde.’ De Telegraaf: ‘Wat een spanning! Wat een sensatie! De elektronische klok wees 43 min. 17 sec. aan. Het scorebord 4-2 voor PSV.
Wat een climax! Harry Lubse achtervolgd door zijn dolgelukkige teamgenoten kon op dat moment het kolkende stadion wel uit rennen.

PSV-FC Magdeburg had zijn hoogtepunt bereikt.’ Het Limburgs Dagblad: ‘Verslagen vielen de Oost-Duitsers na afloop tegen de grond. Met de handen voor de ogen bleven ze daar liggen als een toonbeeld van allergrootste ellende.’ Het NRC: ‘De bizarre voetbalhappening PSV – FC Magdeburg zal alle Eindhovense spelers jaren bijblijven. Ernie Brandts zal de avond van de 15e maart nóóit vergeten. De ‘Lange’, zoals hij door zijn clubmakkers wordt genoemd, blies op momenten dat zijn ploeggenoten dreigden bij de pakken neer te gaan zitten PSV met twee puntgave doelpunten weer alle moed in. De verdediger verdiende eigenlijk een afscheid op de schouders van zijn collega’s, die er even over dachten het laaiend enthousiaste publiek een ereronde aan te bieden. Maar ze konden niet meer want de klus-Magdeburg had PSV werkelijk alle krachten gekost.’

Waanzinnige avond

Het publiek stond nog minutenlang op de banken om de spelers te huldigen. De Oost-Duitsers bleven uitgeput op het veld achter. Rijvers eerde bij het perspraatje de verliezers: ‘We hebben vandaag gewonnen, maar Magdeburg verdiende het net zo hard om verder te komen. Dit duel was een finale waardig.’

Harry Lubse, de matchwinner, verklaarde na afloop: ‘Op het moment van het doelpunt dacht ik dat ik de hele wereld aan kon. Wat een waanzinnige avond.’ En iedereen die er die avond in Eindhoven bij was, zal die laatste conclusie dertig jaar later nog delen.

Voetbal

permalink | plaats reactie |

Reacties