Zoeken

Dini Hobers, Henk Visser en Wim van Zuijll terug uit Melbourne op Schiphol. Kamerbeek kwam later, Van Duyne ging eerst nog naar de Verenigde Staten. Deze mensen hadden toen dus alsnog kunnen meedoen aan de Olympische Spelen. ANP Fotoarchief

Vlak voor aanvang van de Olympische Spelen van 1956 in Melbourne werd Hongarije binnengevallen door de Sovjet-Unie. Uit protest hiertegen besloot het NOC in razend tempo om deze Spelen te boycotten, omdat de Nederlandse ploeg niet in actie mocht komen op hetzelfde evenement als de Russen, die verantwoordelijk waren voor het bloedbad in Hongarije. De Nederlandse sporters werden door dit besluit volkomen verrast en zagen jarenlange voorbereiding in één slag weggehamerd.

Marjolein te Winkel studeerde af op dit onderwerp en bewerkte haar scriptie tot een boek, dat deze maand is uitgegeven door De Boekenmakers. Ze onderzoekt hierin hoe het boycotbesluit tot stand is gekomen en hoe dat internationaal werd ontvangen. Het is een zeer lezenswaardige studie, die in ruim 150 pagina’s een beeld geeft van zowel de toenmalige sportwereld als het Nederlandse sentiment van de jaren vijftig. Vooral vanwege de actuele discussie rond China is dit boek een stevige bijdrage aan het debat over sport en politiek.

Een aanbod

Vier Nederlandse sporters zaten al in Australië toen het NOC in Nederland op een speciale vergadering besloot weg te blijven van de Olympische Spelen. Het ging om Eef Kamerbeek, Puck van Duyne, Henk Visser en Dini Hobers, die onwetend waren van het oplopende debat in hun thuisland. Ze zagen de boycot niet aankomen en reageerden uiterst teleurgesteld op het besluit. Het werd nog erger, omdat het NOC deze sporters zelfs niet toestond om als toeschouwer te blijven.

Ook Chef d’Equipe Wim van Zuijll was al in het Olympisch Dorp. Hij schreef in december 1956 het ‘Rapport van de reis naar Melbourne en terug en het verblijf aldaar’. Dat ligt nu in het Nationaal Archief in Den Haag, waar Te Winkel het heeft gelezen. Hieruit blijkt dat de vier Nederlandse sporters alsnog in actie hadden kunnen komen op de Olympische Spelen, ondanks de boycot van het NOC.

Hier is iedereen nog blij: het vertrek van de eerste Nederlandse sporters naar Melbourne. Nationaal Archief

Van Zuijll schreef namelijk: ‘Een delegatie van drie Japanners kwam mij 9 november des avonds bezoeken en bood namens de Japanse atleten en journalisten volledige adoptie van de ploeg tot 1 januari 1957.’ Hier bleef het niet bij: ‘Een ander aanbod kwam van een groot zakenman, wiens naam mij is ontschoten. Hij bood mij een flat, een auto en een baan als manager als ik de ploeg hier tot na de Spelen zou houden.’

Of de sporters op de hoogte zijn geweest van het Japanse aanbod is helaas niet duidelijk. In ieder geval zijn ze er niet op ingegaan, wat ze extra ellende in Nederland heeft bespaard. Want met name Puck van Duyne kreeg verschrikkelijke brieven nadat ze in Nederland had gezegd hoe erg ze het vond dat ze niet had mogen meedoen aan de Spelen.

‘En dan alleen om even te laten zien, hoe hard je wel kan lopen’, zoals in brief aan atlete stond. 'Denk je er wel eens aan dat je die kracht in je benen van God kreeg? Dat je er zelf weinig verdienste aan hebt? Dat je met een koud gezicht de eed zou hebben gebracht aan de Russische vlag. Daar is maar één woord voor: bah! Ik en velen met mij schamen zich om jou tot de landgenoten te moeten rekenen. Het is te hopen voor je dat de Rus niet komt. Op de plaats waar je hart moet zitten, rust een ijskoude steen.’

Deze ferme woorden waren overigens anoniem, want de naam van de afzender stond er niet bij.

Atletiek · Olympische Spelen Algemeen · Sport en politiek · Sportboeken

permalink | plaats reactie |