Zoeken

Wat gebeurt er met een tenniskampioen als hij volwassen is? Mats Wilander woont in Sun Valley, een skioord in Idaho; hij brengt zijn kinderen naar school en gaat dan de piste op.

‘Bel me maar om acht uur’, zegt de tennisheld uit de jaren tachtig, ‘want om negen uur gaat de skipiste open.’ Maar vandaag is het in Sun Valley te koud om te skiën en dus heeft de Zweed tijd om te praten.

Dat is een privilege. John McEnroe mag dan de bekendste tenniscommentator zijn, maar Wilander, die als commentator voor Eurosport werkt, is misschien wel de allerbeste. De man die zeven grand slams heeft gewonnen kent ieder detail van het tennis. Hij is de expert onder de experts, en als hij de sport aan buitenstaanders uitlegt, praat hij zo snel dat je je afvraagt of hij echt wel Zweeds is.

Wilander is aanwezig in het gloeiend hete Melbourne voor de eerste slam van het seizoen: de Australian Open. Zal dit het jaar worden dat Rafael Nadal Roger Federer vernedert? Nadal, die nog maar 22 is, heeft zijn nummer-éénplaatsing al afgepakt. Zal Federer, nu 27, langzaam wegzakken en alleen nog maar in de roddelbladen opduiken, zoals met zoveel vroegere nummers één voor hem is gebeurd?

Wilander denkt dat de jongere man wel eens het eerst van het toneel zou kunnen verdwijnen, terwijl de Zwitser zich herstelt. ‘Iedere wedstrijd die Nadal speelt is zwaar, heel zwaar, omdat hij zo hard vecht. We hebben nog nooit iemand zo’n fysieke strijd op de baan zien leveren als Nadal. Hij zet zichzelf vanaf het eerste punt al onder druk. Dus zal het voor hem veel moeilijker zijn om een jaar of drie, vier, nummer één te blijven. Hij heeft al blessures achter de rug. Ik hoop dat hij de volgende vijf jaar nog blijft tennissen, maar dan moet hij tijdens de wedstrijden wel zuiniger met zijn energie omspringen. Hij moet meer punten maken op zijn service of in ieder geval kortere rally’s spelen.’

Wilander zou graag zien dat zowel Nadal als Federer meer harde, vlakke forehands gaan spelen om sneller punten te maken tegen minder sterke spelers. Maar dan moet Nadal zijn kenmerkende topspin minder gebruiken: ‘De enige manier om sneller punten te maken is om wat minder spin in zijn forehand te doen of naar het net toe te komen.’

Punten halen door hard en vlak te slaan ‘is niet echt de beste manier om te spelen, maar als het de tweede ronde van het Swiss Open is, wie kan dat dan wat schelen? Het is de enige manier waarop deze mannen het langer vol kunnen houden’, zegt Wilander, die zelf na zijn 24e nooit meer een grand slam won.

Wat hem dit seizoen kan opwinden is het vooruitzicht van een nieuwe Federer. ‘Ik denk dat hij veel geleerd heeft van het US Open; hij speelde daar veel agressiever dan eerst en kwam vaker naar het net. Hij heeft die bijzondere slagen, die we waarschijnlijk nooit meer bij een andere speler zullen zien, laten varen. Die helpen hem niet tegen Nadal, zelfs niet op gras. Federer zal nog slimmer gaan spelen; hij moet wel.’

Als de grote twee ergens verslagen kunnen worden door een nieuweling, denkt Wilander, dan zal dat in Melbourne zijn, waar Novak Djokovic vorig jaar zijn eerste grand slam won. Dit is het minst belangrijke grand slam en de spelers kunnen hier vrijuit spelen zonder de stress van Parijs of Wimbledon.

Wilander zegt hierover: ‘De meeste spelers komen uit gebieden waar het winter is. Ze zien de zon en ze ontspannen zich, bovendien heeft het Aussie Open een bepaald imago gekregen door de Australische mentaliteit. Het is allemaal wat feestelijker. Het vakantieseizoen is voorbij.’

De loeihete banen zijn niets voor Federer of Nadal. In Parijs of Wimbledon, legt Wilander uit, winnen ze de titel met hun superieure spin. ‘Melbourne is niet bepaald hun favoriete ondergrond. Het past meer bij mensen als Djokovic, of (Jo-Wilfried) Tsonga, die de bal eerder nemen en zonder spin slaan. De grond in Australië is levenloos en snel omdat het er zo warm is.’

Wilander tipt Federer of Djokovic als winnaar van Melbourne, ‘Als Novak de eerste rondes tenminste door komt.’ Maar hij voegt eraan toe: ‘Ik denk dat je Andy Murray niet moet vergeten.’ Hij vindt de Schot ‘een vakman’ en vindt dat hij ‘heel erg dicht’ bij het niveau van Federer en Nadal komt. Maar hij waarschuwt ook dat Murray ‘op geen enkel gebied een geweldige slag heeft, behalve bij zijn service – als die lukt. Zijn backhand is erg degelijk, maar een grand slam winnen op je backhand is moeilijk. Ik geloof niet dat iemand echt bang is voor Murray omdat hij als sportman weinig indruk maakt.’

Bovendien heeft Murray nog niet geleerd hoe je een slam wint. ‘Bij grand slams gaat het niet om het spelplezier’, zegt Wilander. ‘Bij de US Open-finale zei Federer tegen Murray: ‘Ik doe steeds hetzelfde, hè? Ik blijf maar naar het net lopen.’ Je zag Andy in elkaar krimpen – Federer zal hem niets cadeau geven. Die mentaliteit moet je bij grand slams hebben, want je kunt geen twee weken achter elkaar geweldig blijven spelen.’

Als Wilander over tennis praat, klinkt hij meer als een gepassioneerde fan dan als een expert. ‘In de jaren tachtig hadden we lang niet de brute kracht die deze jongens hebben. Toen was het tennis meer een marathon. Nu is het een vier uur durende sprint. Ik vind dat ze tot de beste atleten horen. Het is toch om te lachen dat je tijdens de Olympische Spelen mannen in andere sporten een medaille ziet winnen terwijl ze maar twintig seconden of vijf minuten of zo iets hoeven te presteren?’