De val van volksheld Karel Lotsy

Bij uitgeverij Nieuw Amsterdam verschijnt vrijdag 24 april de biografie De Dordtse magiër. De val van volksheld Karel Lotsy van Frank van Kolfschooten. De slechte verstandhouding tussen Karel en zijn verre neef, tienvoudig international Dirk Lotsy, loopt als een rode draad door het boek. Een voorpublicatie: de scheldbrief van Dirk Lotsy.

Op 15 januari 1959 valt bij Karel Lotsy een dikke handgeschreven brief op de mat. Afzender: Dirk Lotsy. De 76-jarige oud-international heeft zich opgewonden over een artikel over Karel Lotsy in de Haagsche Courant.

Herman Kuiphof heeft een biografische schets gemaakt naar aanleiding van Karel Lotsy’s toekomstige aantreden als voorzitter van de Nederlandse Sport Federatie. Er staat niets opzienbarends in het stuk, maar toch is het voor Dirk aanleiding om zijn gehate naamgenoot eens ongezouten de waarheid te zeggen. Dirk zegt dat hij ontelbare malen, ook in de oorlog, te horen heeft gekregen

‘Zeg Lotsy, die broer van jou, wat is dat voor vent?’ en daarna volgde een scheldpartij. Hij legde dan geduldig uit dat Karel geen broer was, alleen een heel verre neef, en dat zijn echte broers Geert en Paul toproeiers waren, die bij de Spelen van 1900 in Parijs zilver wonnen. Zelf heeft Dirk brons gewonnen met het Nederlands elftal bij de Olympische Spelen van 1912 in Stockholm. Hij heeft zijn opvattingen over voetbal eind 1930 ook te boek gesteld in Oude voetbalgedachten.

Het jaar daarna begon de opmars van Karel en dacht niemand meer in de eerste plaats aan Dirk bij het horen van de naam Lotsy. Tot steeds grotere woede van Dirk, die zich nu geroepen voelt om Karel voor eens en altijd in te peperen dat hij in hem nooit een ‘sportsman’ of een ‘vakman in sport’ heeft kunnen ontdekken. Hij memoreert dat hij met Karel in 1924 in de gewestelijke elftalcommissie heeft gezeten, maar er vanwege hem geruisloos uit is gestapt.

‘Sindsdien heb ik met voortdurende spot en verbazing, later werd het ergernis, gezien hoe je bent gaan dringen naar allerlei baantjes in de bond en dat heeft zich ontwikkeld tot een drift, “razernij” is beter, en een waan dat je zelf dacht dat jij en jij alleen de profeet was die ons voetbal moest leiden en die ons spel op een hoger peil zou brengen. Nu, daarvan is niets terechtgekomen omdat je niet de kunde noch het inzicht bezat en je karakter, in zaken misschien nuttig, maar voor de sport veel te elastisch was.’

Dirk is niet onder de indruk van Karels werk voor de KNVB, omdat hij altijd in ‘een gespreid bedje met deskundige hulp’ terechtkwam, ook bij de FIFA. Ook van Karels mental training heeft hij geen hoge pet op. Spelers die voor het Nederlands elftal worden geselecteerd is er toch al veel aan gelegen om goed te spelen, zegt hij. ‘Ze weten zeer goed dat ze van elkaars spel afhankelijk zijn en dat alleen al vormt meer dan voldoende samenhorigheid. Daarom is ook de mental training, vooral de mental training “en masse” overbodig.’ Dirk stelt dat ze zonder die ‘injecties’ zelfs beter zouden hebben gespeeld. ‘Ze waren talentvol; het succes dat ze ook al zonder jou hadden, eigende jij je toe, een waan, hoogst onsportief.’

Dirk schrijft verder dat Karel alleen zo veel faam heeft kunnen verwerven dankzij de pers. ‘Met dit waansucces heeft de pers je, voor kenners, onsterfelijk belachelijk gemaakt, je verheven tot de kerel der kerels voor de onwetenden.’

Zelfs na de 8-2 nederlaag in Huddersfield, volgens Dirk onder Karels ‘geleide en gezag’, bleef de pers hem trouw.Dirk spuwt ook zijn gal over de onderscheiding die Karel heeft gekregen bij zijn afscheid van de KNVB.

‘Bij de uitreiking van het metaal heb je met stokkende stem gezegd dat je niet begreep waaraan je dit verdiend had, dit was de waarheid, het zij je tot troost dat niemand der aanwezigen dit begrepen heeft. Onthoud goed, geen van de lintjes van jou hebben waarde. Werkers vóór jou in de bond, die hebben ze terecht verdiend en gekregen en daardoor kon jij, zonder hun bekwaamheid, ijver en verdiensten, steunende op hun prestaties, ook in aanmerking komen.’

Dirk is ook rood aangelopen van Kuiphofs formulering dat Karel Lotsy een man is die ‘de eerzucht en de volharding had om het in ’t maatschappelijk leven (hij is immers directeur van een grote verzekeringsmaatschappij) ver te brengen’. Dat vindt Dirk echt te ver gaan.

‘De wijze waarop jij het directeurschap van de “Holland” met de nodige bekwame medewerkers (werk van je oom) hebt verkregen, heeft met eerzucht en volharding niets te maken. Nog nooit heb ik iemand zo eenvoudig, zo gemakkelijk een dergelijke positie zien krijgen. Het is je in de schoot geworpen, eigen verdienste kwam er niet aan te pas, dit is een heel groot toeval en geluk voor je geweest.’

Zeer ergerlijk vindt Dirk het ook dat Karel de week daarna zal worden benoemd tot voorzitter van de nieuwe Nederlandse Sport Federatie, een in zijn ogen nutteloze organisatie. ‘Ik had zo gehoopt nu je toch eenmaal bij de bond weg was dat er wat rust zou komen over de naam Lotsy.’

Dirk zegt na negen kantjes dat hij maar ophoudt, hoewel hij nog veel meer grieven zou kunnen spuien. ‘Ik kies nu de allerfatsoenlijkste weg om je in gesloten enveloppe te zeggen hoe ik, en met mij vele anderen, over je denken. Je weet het nu, ik vlei me niet met de hoop dat je er iets aan veranderen zult, daarvoor ben je te oud ± 66, en te ijdel, het kwaad is geschied, maar al is het dan ook heel laat in mijn leven, ik wil dat je weet dat jij mij niets wijsmaakt en dat ik vind dat je het geheel en al verkeerd gedaan hebt in je egoïstisch streven.’

Karel Lotsy reageert niet op de brief.

De biografie ‘De Dordtse magiër. De val van volksheld Karel Lotsy’ kwam tot stand met subsidies van het Fonds voor Bijzondere Journalistieke Projecten, het Prins Bernhard Cultuurfonds en de Stichting Dordtse Academie.

Prijs € 24,95
ISBN/EAN: 9789046805732

Sportboeken · Voetbal

permalink | ga naar reacties |

Reacties