Het verzetsverleden van atleet Henri Hugo Geul

Op 1 oktober 1943 werd atleet Henri Hugo Geul geëxecuteerd vanwege zijn verzetsactiviteiten. Chris Konings van de Vrienden van de KNAU schreef hierover een artikel.

Henri Hugo Geul zelf

Door Chris Konings werd ik op het bestaan van Henri Hugo Geul gewezen. Geul werd geboren op 12 mei 1916 te Blora, Nederlands-Indië. Na een studie aan de Academie voor Lichamelijke Opvoeding in Amsterdam werd hij leraar bij de St. Vincentiusscholen in die stad.

Geul was een goed atleet, die de 100 meter in 10,5 seconde liep. Op de sportpagina’s eind jaren dertig is zijn naam daarom veel terug te vinden. In 1936 was hij als reserve voor de 4x100 meterploeg op de Olympische Spelen in Berlijn, maar kwam daar niet in actie. Ondanks zijn aanwezigheid op de Spelen is hij daarom toch niet opgenomen in de Olympische statistieken.

Waarschijnlijk was hij in de eerste oorlogsjaren trainer van de Amsterdamse Atletiek Vereniging AV’23. Na de Duitse inval in mei 1940 vocht hij als dienstplichtig korporaal. Een poging om naar Engeland te vluchten, mislukte. Enige tijd later dook hij onder.

CS-6

In mei 1943 sloot Geul zich aan bij de liquidatiegroep CS-6. Website De Anti Fascist heeft een uitgebreid onderzoek gedaan naar deze groep. Op hun site staat:

‘Het is niet duidelijk wanneer CS-6 precies is opgericht. Het is bekend dat in de eerste oorlogsjaren een groep van linkse studenten en intellectuelen, die later de basis van CS-6 vormden, vele soorten verzetswerk uitvoerden. Er werden papieren vervalst en gestolen, hulp gegeven aan onderduikers, bonnen rondgebracht, werk verzet voor de illegale pers en op kleine schaal was er ook sprake van sabotage.

De groep werd geleid door de zenuwarts Gerrit Kastein, een voormalig Kominternagent, die vanaf het begin in het verzet in Den Haag zat, na als arts bij de Internationale Brigade te hebben gediend in de Spaanse burgeroorlog. Kastein had veel contacten met de illegale CPN en een belangrijke positie in het Militair Contact (de Mil), de sabotagegroep van de partij.’

De acties van CS-6 vielen op: ‘Naar buiten toe kreeg de groep vooral in Amsterdam bekendheid door een paar spectaculaire acties, die bij de bevolking goed aansloegen. Zo stak Sape Kuiper een filmtheater op het Rembrandtplein in brand waar aan de lopende band de meest smerige Duitse propagandafilms werden vertoond. Het theater brandde tot de grond toe af. Er werd ook een poging gedaan om de Hollandsche Schouwburg in brand te steken.’

Hans Geul (r) en Albert Spree (m). De jongen links is Donald Poetiray. Geul werd geëxecuteerd, Spree kwam om in Ravensbrück en Poetiray overleefde Buchenwald. Foto via de Vrienden van de KNAU.

Arrestatie

Op 22 juli 1943 was een aanslag gepland op de Amsterdamse tandarts H.E.B. de Jonge Cohen, die zijn Joodse patiënten uitleverde aan de Duitsers. De tandarts was nota bene zelf halfjoods! Geul en Sape Kuiper werden hiervoor aangewezen.

Alhoewel de aanslag lukte, was de zwaargewonde vrouw van de tandarts was nog in staat om alarm te slaan. De Anti Fascist: ‘Toen Kuiper na de liquidatie op de fiets probeerde weg te komen, dacht een glazenwasser, die het tumult had gehoord, dat het om een fietsendiefstal ging en hij gooide zijn ladder voor de fiets van Kuiper. Sape Kuiper werd gearresteerd en na te zijn mishandeld sloeg hij door.’

Ook Geul werd opgepakt en Konings beschrijft wat erna gebeurde: ‘Beide verzetsmensen werden naar de Euterpestraat gebracht en door de SD tijdens de verhoren zwaar mishandeld. Geul werd na de verhoren aan handen en voeten op een brits vastgebonden gedurende de weken tot het proces op 30 september. Hij kreeg de doodstraf, samen met negentien anderen, waaronder Sape Kuiper. Ze werden allen op 1 oktober 1943 in Overveen doodgeschoten door de SD.’ Zij liggen begraven op de Erebegraafplaats in Bloemendaal, ook Geul.

Konings concludeert uiteindelijk: ‘Naar de Haagse sprinter Albert Spree is indertijd een beker genoemd. Met de naam Hans Geul had dat zeker ook gemogen. ‘

Atletiek · Sport en politiek · Vergeten sporthelden

permalink | ga naar reacties |

Reacties