Het Olympisch Stadion en de 800 meter van 1928

Op 8 augustus is in het Olympisch Stadion de Amsterdam Open, een internationale atletiekwedstrijd. Het Stadion sponsort dan de vrouwenfinale op de 800 meter, omdat juist die wedstrijd op de Spelen van 1928 voor veel onrust zorgde.

De finish van de 800 meter in 1928

Op de Amsterdam Open wordt een sterk deelnemersveld verwacht met deelnemers uit ruim dertig landen. Enige tientallen deelnemers zullen een week later op het WK in Berlijn aantreden. Het is grappig dat exact een eeuw daarvoor, op 8 augustus 1909, ook een internationale atletiekwedstrijd in Amsterdam werd georganiseerd: de Internationale Athletische Wedstrijden te Amsterdam. Deze vonden op plaats op Oud-Roosenburch in Watergraafsmeer. Kijk maar:

Dat was overigens niet de eerste keer dat er een internationale atletiekwedstrijd in hoofdstad was, want dat gebeurde al op 17 oktober 1886 tijdens de zogenaamde hardlooperijen. Een van de winnaars was Pim Mulier, de legendarische sportpionier uit Haarlem en bedenker van onder meer de Elfstedentocht.

De beroemdste internationale atletiekwedstrijd die ooit in Amsterdam was, was natuurlijk tijdens de Olympische Spelen van 1928. In dat jaar mochten voor de eerste keer vrouwen meedoen aan de atletiekwedstrijden. De finale van de 800 meter zorgde echter voor enorme maatschappelijke verontwaardiging, omdat de deelneemsters volkomen uitgeput over de finish kwamen – volgens de berichten althans. Nu zouden we zeggen dat de sporters goed hebben gepiekt door pas na afloop in te storten, en niet tijdens de wedstrijd zelf, maar 81 jaar geleden lag dat anders bij de meeste sportjournalisten – allemaal mannen overigens.

De Telegraaf schreef bijvoorbeeld: ‘Het heele stel had tien minuten nodig om weer op adem te komen, waarop het grienend zwikje, met uitzondering van de winster, elkander melodramatisch de schouders omvattend uit het gezichtsveld verdween. Laat dit de laatste maal zijn, Heeren voorbereiders der Olympiades.’

En dat zou het voorlopig ook zijn, want meteen daarop besloot het IOC om alle afstanden boven de 200 meter weer te verbieden voor vrouwen. Wat de vrouwen hier zelf van vonden, was in 1928 niet zo belangrijk. De Amerikaanse atlete Anne Vrana O’Brien (1911 – 2007) bijvoorbeeld deed aan die Spelen mee aan de honderd meter. In 1987 sprak ze met George A. Hodak over haar sportieve verleden, waarin ze ook terugkeek op de beruchte 800 meter voor dames (pdf hier). Ze vond de negatieve reacties een schande.

“Er waren in totaal drie Amerikaanse meisjes, die meededen: Rayma Wilson, Florence MacDonald en Dee Boeckman. Ik begreep dat er na afloop werd gezegd dat deze race te lang was geweest en dat dit voor sommige deelneemsters te veel was geweest. OK, ze waren moe na afloop. Ze hadden 800 meter gestreden en dat was zeker een lang stuk geweest. Maar ze waren er niet door gesloopt, zoals in de berichten hierover stond. Ik was er zelf bij als toeschouwer en heb het dus zelf gezien. 

De meisjes moesten na afloop inderdaad uitrusten, maar ze waren er zeker niet slecht aan toe. Het is heel erg dat deze indruk is gewekt, want daardoor is de vrouwenatletiek voor vele, vele jaren in haar ontwikkeling belemmerd. Het is een schande dat deze mythe ongestraft kon uitgroeien tot deze proporties. Nogmaals: ik was erbij en geef toe dat de meisjes uitgeput waren. Maar de mannen die in 1928 de 200 meter hadden gelopen, waren er na afloop net zo slecht aan toe.”

Aldus Anne Vrana O’Brien in 1987. Pas in 1959 werd de 800 meter weer toegestaan voor vrouwen. Het is voor het Olympisch Stadion daarom een mooie reden om juist deze finale op de komende Amsterdam Open te sponsoren.

Atletiek · Olympisch Stadion Amsterdam · Olympische Zomerspelen

permalink | plaats reactie |

Reacties