Multimediaal

Olympische stadions in de tijd, De Feyenoord sportquiz, Sportnieuws op de kaart, een tag cloud, en het Sportbeeld van de dag archief. Kijk verder »


Sportbeeld van de dag

Sportdemonstratie van Sinterklaas (1970)



Nederlands-Indië op het WK Voetbal van 1938

Door Jurryt van de Vooren 2-6-2010

Op het WK Voetbal van 1938 klonk voor twee verschillende landenteams het Wilhelmus: voor Oranje en voor Nederlands-Indië. Van deze wedstrijden staan nu de originele filmbeelden online – hier. De spelers van Indië maakten indruk door hun beleefde gedrag.

Nederlands-Indië tijdens het Wilhelmus op het WK van 1938

Zowel Nederlands-Indië als moederland Nederland speelde maar één wedstrijd op het WK Voetbal van 1938. Oranje werd in de eerste ronde uitgeschakeld door Tsjecho-Slowakije en moest daarna 36 jaar en tien dagen wachten op de volgende WK-wedstrijd.

Nederlands-Indië werd genadeloos van de mat gespeeld door Hongarije – in 1938 een voetbalgrootmacht. Met 6-0 werd er verloren en dat vooral omdat de Hongaren zich inhielden na een 4-0 in de rust. Het zou de enige wedstrijd zijn die Nederlands-Indië ooit op een WK speelde.

VPRO Geschiedenis heeft nu een filmpje op de website geplaatst van deze twee wedstrijden. Zonder geluid kijken we naar de beelden en horen daarom helaas niet dat het Wilhelmus twee keer werd gespeeld.

Niet cadeau

Op voorhand was Nederlands-Indië hoopvol gestemd voor het WK. Plaatsing hiervoor was mogelijk geweest omdat Japan, China en de Verenigde Staten zich hadden terugtrokken – de directe tegenstanders voor kwalificatie. Begeleider Van Bommel was daarop uiterst enthousiast geworden: “De Hongaren krijgen de wedstrijd niet cadeau.”

Drie maanden voor aanvang waren de Indische spelers al van huis vertrokken om zich voor te bereiden. Om te beginnen maakten ze een grote bootreis naar Nederland, om te trainen bij HBS in Den Haag. We praten dan over vergeten namen als doelman Bing Mo Heng van HCTNH en Taihutu van Jong Ambon Batavia. Het spreekt voor zich dat ze veel te weinig internationale ervaring hadden om het zelfvertrouwen van Van Bommel serieus te kunnen nemen.

Klein en tenger

Niemand keek daarom op van de nederlaag tegen de Hongaren. Het Algemeen Handelsblad schreef bijvoorbeeld: ‘Wat zijn de Nederlandsch-Indische Oranjehemden klein en tenger, zoo uit de hoogte gezien en met de Hongaarsche reuzen vergeleken.’

Daarmee werd het grootste verschil genoemd: de lichamelijke toestand van de spelers. Zoals sportjournalist C.J. Groothoff de lezers van Het Vaderland toevertrouwde: ‘De ploeg heeft verloren, doch niet door gebrek aan voetbalcapaciteiten, noch door gebrek aan geestdrift of door slechte techniek doch uitsluitend door het feit dat de Indische spelers voor dit internationaal voetbal en speciaal voor de stevige Hongaren, te klein en te licht zijn. Het gemiddeld gewicht van de Indische spelers ligt tusschen de 55 en 60 kg, dat van de Hongaren is ongeveer 80 kg.’

Fijne jongens, die Hongaren. Artikel uit de Leeuwarder Courant van 6 mei 1938

Olympische Dag

Na de dubbele uitschakeling speelden Nederland en Nederlands-Indië in Amsterdam tegen elkaar op de Olympische Dag in het Olympisch Stadion. Nederland won met 9-2, wat de spelers van Indië overigens weinig deed. Wat ze zich later vooral herinnerden was namelijk de handdruk van prins Bernhard.

De kranten waren vol lof over deze wedstrijd, die door maar liefst 60.000 mensen werd bekeken, maar niet vanwege het sportieve karakter. In Het Vaderland stond: 'We mogen gerust aannemen, dat de symboliek, in den geest van de eenheidsgedachte van ons Rijk, een grote rol heeft gespeeld.'

Want Oranje had geen kind aan zijn tegenstander: 'Van een wedstrijd in den waren zin  des woords is eigenlijk in de volle zes kwartier alleen maar de eerste vijf minuten sprake geweest. Voor de rest was het een spelletje van kat en muis.'

Ondanks alle nederlagen in Frankrijk en Amsterdam had Nederlands-Indië toch indruk gemaakt – vooral op het WK. Zoals Groothoff schreef: ‘De Indische jongelui veroverden dadelijk de sympathie van het publiek door de keurige buiging, welke zij ter begroeting naar twee kanten van het veld maakten.’

De historische filmbeelden staan dus hier.

 

Oranje heeft gescoord tegen Nederlands-Indië in het Olympisch Stadion op 26 juni 1938

Subside Sports - Grootste aanbod voetbalshirts

Reacties

Perry M: Eindhoven, 12 november 1958. Nederland - Zuid-Afrika 9-3 (2-1). 8. Kruiver 1-0, 22. Hausson 1-1, 32. Laseroms 2-1, 49. Van der Linden 3-1, 50. Laseroms 4-1, 54. Van der Linden 5-1, 63. Kruiver 6-1, 68. Rufus 6-2, 74. Scott 6-3, 76. Verhoeven 7-3, 83. Van der Linden 8-3, 87. Van der Linden 9-3. Scheidsrechter: Van Nuffel (België). Aantal toeschouwers: 8.500.
Nederland: Pieters Graafland: Wiersma, Kraaij, Kuijs: Verhoeven, De Koning: Laseroms, Lenstra, Kruiver, Van der Linden, Bouwmeester.
Zuid-Afrika: Getting: Arthur Williams, Denijsschen: Beckett, Peter¬sen, Rufus: Lionel Williams, Fields, Hurley, Warren, Deetlifs (Hausson, Scott, Rufus?).

Het teffen met Zuid-Afrika wordt aangegrepen om enkele jeugdspelers in te passen die op korte termijn de oude vaste krachten als Abe Lenstra (38), Faas Wilkes (35), Frans de Munck (36) en Kees Rijvers (32) moeten vervangen. Men wil oorspronkelijk drie nieuwelingen testen: Hans de Koning, Theo Laseroms en Frans Bouwmeester. Als de op het laatste moment geblesseerd geraakte Fons van Wissen moet afzeggen, maakt dat de plaats vrij voor een vierde debutant: de Spartaan Aad Verhoeven. Hij wordt met clubgenoot Hans de Koning nooit meer opgeroepen.
Ondanks de ruime overwinning is deze wedstrijd toch een sof. De algemene opinie is dat dit gerenoveerde Oranje niet goed getest is, omdat de tegenstand buitengewoon zwak bleek. De KNVB acht de nationale ploeg echter een maatje te klein om tegen voetbalgrootmachten toe oefenen.
Nederland speelt als Voorlopig Nederlands Elftal. Uit Zuid-Afrikaanse documenten blijkt dat de Zuid-Afrikanen deze wedstrijd als officiële interland hebben geregistreerd. Na de afschaffing van de Apartheid, in 1992, heeft de vernieuwde Zuid-Afrikaanse voetbalbond alle voorheen gespeelde wedstrijden geschrapt.
geplaatst op: 13-11-2010 18:02:56u. | e-mail
Frank G.: Nee, dat wist ik niet, ik kende deze wedstrijd trouwens ook niet, interessant om daar eens wat meer van te horen.
geplaatst op: 13-11-2010 15:22:57u.
Perry M: Op de FIFA website staat deze niet meer, maar dat zegt niets. Een wedstrijd kan er vandaag op staan, morgen weer niet, overmorgen weer wel. Nederland - Zuid-Afrika van 1924 was oorspronkelijk wel erkend door de FIFA. Over de wedstrijd van 1938 tegen Nederlands-Indië heb ik dat in 2000 aan de FIFA zelf gevraagd en per email de bevestiging gekregen dat deze wedstrijd bij de FIFA als officiële A-interland staat geregistreerd.

Over Zuid-Afrika gesproken. Weet je dat de op 12-11-1958 in Eindhoven gespeelde wedstrijd Nederland - Zuid-Afrika (9-3) tot 1992 door de Zuid-Afrikaanse bond als officiële interland te boek stond?
geplaatst op: 13-11-2010 14:55:10u. | e-mail
Frank G.: Inderdaad vreemd. Omgekeerd komt ook voor. Zo staat de wedstrijd NL - Zuid-Afrika (2-11-1924) bij de KNVB te boek als officiële interland, en bij de FIFA juist weer niet.
geplaatst op: 13-11-2010 13:15:55u.
Perry M: Is het niet een beetje raar dat de wedstrijd Nederland - Nederlands-Indië wel bij de FIFA als officiële interland staat geregistreerd maar niet bij de KNVB? Dat is helemaal vreemd als Jan Linssen (een van de spelers) in de jaren 80 bij een interview door Het Vrije Volk een brief van de KNVB liet zien waarin staat dat het om een officiële interland gaat.
geplaatst op: 13-11-2010 11:27:00u. | e-mail
Plaats reactie *


*


Sportus.nl
Headliner.nl