Hoeveel Nederlandse sportclubs noemden zichzelf Ajax?

NOC*NSF-voorzitter André Bolhuis heeft in Papendal de databank Sportbonden, sportclubs en sportperiodieken in Nederland tot en met 1940 gelanceerd - hier. Deze is samengesteld door het Huygens Instituut voor Nederlandse Geschiedenis, in samenwerking met NOC*NSF. Hierdoor weten we dat de clubnaam Ajax niet bepaald origineel is.

Het is moeilijk om informatie te vinden over de oerjaren van de Nederlandse sport. In ons land bestaat nu eenmaal een geringe traditie om ons sporterfgoed te koesteren. Met het lanceren van een databank voor sportbonden, sportclubs en sportperiodieken tot en met 1940 wordt een eerste aanzet gegeven tot het openen van deze bronnen.

Tijdens de presentatie in Papendal zei sporthistoricus Pieter Breuker dat er in de Nederlandse geschiedschrijving veel te weinig aandacht bestaat voor het vastleggen van onze sportgeschiedenis. Het was daarom verheugend dat het Huygens Instituut toezegde hieraan meer te willen doen.

De databank staat nu online, waarmee 14.000 records worden ontsloten over zes sporten: schaken, voetbal, korfbal, tennis, hockey en gymnastiek. Eén van de mogelijkheden is het zoeken op verenigingsnaam, zoals Ajax. Het levert het verrassende resultaat op dat de Amsterdamse voetbalclub niet bepaald origineel was toen ze in 1900 voor deze naam koos. Al in 1880 was er in Amersfoort namelijk een gymnastiekvereniging, die zichzelf Ajax noemde.

Swastika

Ander voorbeeld. Drie jaar geleden zocht ik eens uit hoeveel verenigingen ik kon vinden met de naam ‘Swastika’, omdat dit symbool aanvankelijk algemeen aanvaard was. Pas toen het in handen kwam van de nazi’s kreeg het gebruik hiervan een dubieuze betekenis.

Ik vond toen uit dat er in ieder geval een voetbalclub in Haarlem, een korfbalvereniging uit Boven-Smilde en een tennisvereniging bestonden, die ‘Swastika’ heetten. Hiervoor moest ik een vracht digitale archieven omdraaien, maar dankzij de nieuwe databank is één gerichte zoekopdracht voldoende om te zien dat er nog meer clubs waren met die naam.

André Bolhuis was blij dat hij namens NOC*NSF dit bestand mocht lanceren. Het eerste wat hij ging doen als hij thuis was, zo zei hij, was sneupen in de hockeygeschiedenis. Eens kijken of alle verhalen uit zijn sport over vroeger inderdaad op waarheid waren berust.

Eén ding heb ik al voor hem uitgezocht: er bestond voor de oorlog geen hockeyclub met de naam Ajax.

Hockey · Turnen · Voetbal

permalink | plaats reactie |

Reacties