Van 26 september tot en met 4 oktober 1909 organiseerde de Nederlandse Bond voor Lichamelijke Opvoeding sportfeesten in Den Haag. Het Regionaal Archief Nijmegen heeft hiervan een fotoalbum gevonden, waarvan een deel op Flickr is geplaatst.

Sparta Rotterdam bestaat dit jaar 125 jaar. De club viert dit jubileum met een real life serie ‘SPARTA: Achter De Poorten Van Het Kasteel’. In de serie worden de Kasteelheren gevolgd in hun race om het kampioenschap van de Jupiler League. Sparta wil kampioen worden door slim gebruik te maken van statistieken. Moneyball aan de Maas?

De Belgische voetbalclub SK Beveren wordt in 2001 van de ondergang gered door de komst van vijf jonge Ivoriaanse voetballers. ‘Belga Sport’ zoekt morgenavond uit hoe het nu met die jongens gaat.

Sportjournalist Mart Smeets duikt zaterdagavond 12 januari in het televisieprogramma Verborgen Verleden in zijn eigen familiegeschiedenis.

Een nieuw seizoen Belga Sport gaat morgenavond van start. De eerste aflevering gaat terug naar eind 1993, toen trainer Johan Boskamp het met zijn club Anderlecht heel goed deed in de Champions League.

Voor de inwoners van het Noord-Schotse dorp Kirkwall is 1 januari de belangrijkste dag van het jaar. Dan spelen de trotse Kirkwallians een eeuwenoud balspel, dat zij The Ba' noemen. Kijk op Sportgeschiedenis naar een documentaire.

De Belgische wielrenner Dimitri De Fauw pleegde in november 2009 zelfmoord. In de tweede aflevering van een nieuwe serie Holland Sport Specials probeert Wilfried de Jong er achter te komen hoe het zover kon komen. 

In Expositieruimte 21Rozendaal staan de komende maanden twaalf bronzen beelden van Nederlands beste voetballers van de vorige eeuw, plus dat van Rinus Michels. Hierbij horen twaalf voetbalspelen, die niet alleen kunstzinnig zijn, maar ook om mee te spelen.

Wilfried de Jong reist in de eerste aflevering van een nieuwe driedelige serie Holland Sport Specials af naar Manchester. Hij onderzoekt daar de identiteit van voetbalclub Manchester City.

Martijn Blekendaal maakte in 2011 de documentaire De dertiende man, een film over geweld tegen scheidsrechters in het amateurvoetbal. De film is nu ook te zien op deze site.

Sicco Kingma heeft een beeld van Johan Cruijff ontworpen voor op het Leidseplein of bij de Amsterdam Arena. Oud-voetballer Jan Louwers had er zelf één laten maken voor in zijn tuin in het Belgische Neerpelt. We hebben de filmbeelden.

Op de Tagou Shaolin Kung Fu School in China heerst orde en regelmaat en wordt keihard getraind. Emoties moeten de leerlingen thuislaten.

IJshockeyer Derek Boogaard was een moderne gladiator die het volk vermaakte met zijn bijzonder gewelddadige optreden. Maar zijn krachtige lichaam bleek slechts beperkt houdbaar. De film Punched out: the life and death of a hockey enforcer is te zien op IDFA.

‘9.79*’ gaat over de olympische sprintfinale van 1988 in Seoul en de op dopinggebruik betrapte Canadees Ben Johnson. Dirk Jan Roeleven is eindredacteur van het televisieprogramma Andere Tijden Sport. Hij maakte eerder al een documentaire over hetzelfde onderwerp. Reden genoeg om hem enkele vragen over doping en de toekomst van topsport te stellen.

In The Other Dream Team (Litouwen, 2012) raast regisseur Marius Markevicus in sneltreinvaart door de recente (Oost)Europese geschiedenis. Hij gebruikt het succes van de nationale Litouwse basketbalploeg om veel meer dan een sportverhaal te vertellen. In deze documentaire komen sport en politiek samen op het basketbalveld. Maar ook daarbuiten. Deze film is te zien op het IDFA.

Er zijn dit jaar op het IDFA  weer enkele mooie sportdocumentaires te zien. Sportgeschiedenis.nl heeft allemaal netjes voor u op een rijtje gezet.

De documentaire The King - Jari Litmanen (Finland, 2012) van regisseur Arto Koskinen gaat op het IDFA in première. Het is een informatieve rechttoe rechtaan film, waarin de carrière van de Finse voetballegende Litmanen van het begin tot eind onder de loep wordt genomen. Een eerbetoon aan een geweldige voetballer. Een koning in Finland, een halfgod in Amsterdam.

Herman Kuiphof was in de jaren zestig en zeventig van de vorige eeuw een bekend sportcommentator. Hij was namens de VPRO ook de eerste journalist die tv-documentaires over sport maakte.

Op 10 oktober wordt Eyes on Sport georganiseerd, een filmfestival met sportdocumentaires. De makers van beste sportdocumentaires worden daar onderscheiden met de Herman Kuiphof Trofee. De opleiding Sport, Management & Ondernemen van de HvA is organisator.

Andere Tijden Sport stond donderdag in het teken van de Canadese sprinter Ben Johnson en zijn historische races op de Olympische Spelen van 1988 in Seoul. De uitzending staat nu ook op Sportgeschiedenis.nl.

Andere Tijden Sport over Arnold Vanderlijde gemist? De uitzending staat nu ook op Sportgeschiedenis.nl.

Louis van Gaal is de nieuwe bondscoach van het Nederlands elftal. Dirk Jan Roeleven maakte voor ZEMBLA in 1997 de uitzending De Louis achter ‘meneer Van Gaal’. Ik sprak vorig jaar met Roeleven. Van Gaal blijkt best een aardige man te zijn.

Op YouTube staan diverse prachtige oude amateuropnames van de Tour de France.

Op 6 oktober staat de Dag van de Brabantse Volkscultuur in het teken van sport. Er wordt dan materiaal vertoond van Brabantse en andere sportdocumentaires, bekende en minder bekende sportmomenten en -legendes. Meer informatie over de bijeenkomst in De Schakel in Gilze staat hier.

Het Erfgoedcentrum DiEP en de Dordtse Sportraad willen op 25 augustus de Dordtse sportgeschiedenis in kaart brengen. Het moet de basis worden voor een Canon van de Dordtse Sportgeschiedenis. Meer info staat hier.

De documentaire Britain in a Day van de succesvolle Britse regisseur Ridley Scott is vanavond te zien op BBC 2. Ik heb alvast enkele sportfragmenten uit deze film geselecteerd.

Vanaf de opkomst van het medium film was voetbal direct een populaire kijksport voor het bioscoop-publiek. Dick Laan (1894-1973), vooral bekend van zijn Pinkeltje-boeken, was de eerste cineast die films over voetbal maakte.

Andere Tijden Sport (ATS) brengt voorafgaande aan het EK een drieluik over dit voetbaltoernooi. Hugo Borst en Thomas Blom vertelden woensdag in DWDD hun verhaal over de aflevering die gaat over de finale van 1988 (Nederland-USSR).

Met Wat een goal! duikt Maarten Moll in de geschiedenis van het moderne voetbal. In het boek krijgt elke voetbalminuut zijn verhaal. Dat levert meer dan 90 verhalen op, want in sommige minuten gebeurde zoveel dat één relaas niet genoeg is. Sportgeschiedenis.nl publiceert komende weken enkele van die verhalen. Vandaag maakt Dennis Bergkamp een wonderschone goal tegen Newcastle United.

Marijke Jongbloed heeft een tweedelige documentaire over de kaatssport tijdens de Tweede Wereldoorlog gemaakt. Op 6 en 13 mei worden deze uitgezonden door Omrop Fryslân.

Het boek Seconds Out - Faces of Boxing verschijnt volgende week.

De Holland Sport Special over Parijs-Roubaix was gisteravond te zien bij de VPRO op Nederland 3. De uitzending staat nu ook op deze site.

Voor de liefhebbers alvast een opwarmertje voor Parijs-Roubaix: de documentaire A Sunday in Hell van de Deense regisseur Jørgen Leth.

Wilfried de Jong heeft een Holland Sport Special gemaakt over Parijs-Roubaix.

Op YouTube vond ik een mooie documentaire over de geschiedenis van de Ronde van Vlaanderen. De film is gemaakt door de sportredactie van de VRT.

Jeroen van den Berg (1962) is geboren en getogen in Amsterdam. Desondanks werd hij op 6 mei 1970 supporter van Feyenoord. Een kleine 32 jaar later besloot hij een boek over de Rotterdamse voetbalclub te schrijven: Feyenoord 2002 - Reconstructie van een gouden jaar.

De geweldige documentaire The Four Year Plan (2011) van de Britse regisseur Mat Hodgson is vanavond om 00.15 uur te zien op BBC 2. The Four Year Plan is een informatieve en grappige film over voetbalclub Queens Park Rangers (QPR).

Het Vlaamse Brugge plaatst op 22 april tien panelen door de hele stad over de plaatselijke sportgeschiedenis. Ook geeft de stad een boek uit over dit onderwerp. Het is onderdeel van de Erfgoeddag, die dit jaar het thema 'helden' heeft.

Het draait vanavond in Belga Sport allemaal om Jan Ceulemans!

Tafeltennisser Jean-Michel Saive staat vanavond centraal in Belga Sport.

Seizoen zes van Belga Sport gaat vanavond van start. In de eerste aflevering uit de nieuwe reeks, aandacht voor het Belgisch succes op het WK wielrennen van 1990.

Sportroman The Art of Fielding van Chad Harbach heeft in de Verenigde Staten en Groot-Brittannië een enorme hype ontketend. Journalisten Jan Donkers en Mart Smeets hebben het boek gelezen.

Muhammad Ali viert morgen zijn zeventigste verjaardag. Tegenwoordig zegt Ali niet zo veel meer (hij lijdt aan de ziekte van Parkinson), maar als jonge hond was hij een enorme kletsmajoor. Een selectie van zijn beste raps.

De wielersite Hetiskoers organiseert op vrijdag 10 februari een speciale filmavond in het Smart Project Space in Amsterdam.

De documentaire Bobby Fischer tegen de wereld (VS, 2011) van Liz Garbus, is nu te zien op Sportgeschiedenis.nl.

VN-organisatie UNESCO stimuleert sinds 1972 de bescherming van het werelderfgoed – zowel materieel als immaterieel. Deze organisatie heeft nu besloten een project van het Vlaamse Sportimonium toe te voegen tot het register van immaterieel cultureel erfgoed. 

Op het IDFA  zijn dit jaar meer dan 20 sportdocumentaires te zien. Hieronder staan mijn persoonlijke favorieten.

De documentaire De 13e Man van regisseur Martijn Blekendaal gaat vanavond op het IDFA in première. Een aanrader.

Het stadhuis van Venlo is een prachtig, vrijstaand historisch gebouw. Op zich niet zo bijzonder, maar aan de gevel van dit pand hangt een basket. Een beetje vreemd.

Het IDFA gaat woensdag 16 november weer van start. Er zijn dit jaar maar liefst 23 sportdocumentaires te zien. Hieronder staat een overzicht.

Bokslegende Joe Frazier is maandag overleden. Twee jaar geleden schreef Jan van Mersbergen een stuk over hem in het kader van de documentaire Thrilla in Manilla van John Dower, die op het IDFA werd vertoond.

De derde aflevering van de op Canvas uitgezonden documentaireserie Mystères d’Archives, ging vorige week over de Tour de France van 1959. De eerste ronde waarin de Franse televisie een helikopter inzette, om de gebeurtenissen in de Tour te filmen en rechtstreeks uit te zenden.

Fans die de verloren WK-finale nog niet verwerkt hebben, kunnen Canvas vanavond beter mijden. Op de Belg is vanavond namelijk Match 64: The final of the Fifa World Cup 2010, van Daniel Gordon te zien.

De Ronde van Lombardije wordt zaterdag verreden. In aanloop naar de ronde kunt u vrijdagavond om 21.30 uur op Holland Doc 24 al genieten van de rustgevende documentaire Il Lombardia van Johannes Sigmond en Robert Jan van Noort. Terwijl u kijkt kunt u met De Muur op schoot nog meer lezen over La Classica delle foglie morte.

Paul Groenendijk en Piet Vollaar hebben voor Uitgeverij 010 een architectuurgids gelanceerd - inclusief zo'n twintig sportcomplexen. Het gaat onder meer om het Gemeentelijk Sportpark Hilversum, de Kuip en het Olympisch Stadion. Hier kijken.

Sportuitzendingen zijn altijd de best bekeken televisieprogramma’s. In de televisieserie 'Vierkante Ogen’ van Geschiedenis24 praat Philip Freriks volgende week donderdag met Jan Mulder en Wilfried de Jong over spraakmakende sportfragmenten. Deze uitzending is binnenkort ook op Sportgeschiedenis te zien. Meer info hier.

Bij Tino Tabak was, naar eigen zeggen, de wil om een goede wielrenner te worden groter dan het beschikbare talent. Zelfs inname van grote hoeveelheden amfetaminen en groeihormonen maakten van hem geen topper. Slachtoffer van zijn prestatiedrang en dopinggebruik werd vooral zijn gezin, zo blijkt uit de documentaire 'Het verhaal Tino Tabak' van Klaas Jan Bos en Fred Segaar - volgende week te zien op Holland Doc 24.

De uitzending van Andere Tijden Sport over Bettine Vriesekoop werd bekeken door 716.000 mensen. Deze aflevering is nu ook te zien op Sportgeschiedenis.

Een onmiskenbaar hoogtepunt van het Belgische voetbal is het WK van 1986 in Mexico. Maradona blokkeerde persoonlijk de weg naar de finale van dat toernooi, maar de Rode Duivels werden uiteindelijk keurig vierde. In een driedelige serie vertelt voetbalkenner Frank Raes het volledige verhaal van dit WK. Het begon allemaal met twee zinderende barragewedstrijden tegen Nederland.

In 1977 speelden de Nederlandse tafeltennissers in Heerjansdam een interland tegen China. Na afloop kregen de gasten allemaal een setje klompen mee. Filmbeelden hier, die u worden aangeboden omdat Andere Tijden Sport komende zondag over Bettine Vriesekoop gaat.

De volgende uitzending van Andere Tijden Sport gaat over Bettine Vriesekoop.

De volgende uitzending van Andere Tijden Sport gaat over Bettine Vriesekoop. Toen de redactie haar hiervoor vroeg, twijfelde ze nogal. "Er gaat toch weer een deksel open," zei ze vorige maand tegen Tom Egbers. 

Wilfried de Jong heeft gisteren zijn laatste uitzending van Holland Sport gemaakt. Alhoewel... Toen hij in 2000 stopte met Sportpaleis De Jong keerde dit in 2003 toch terug op tv, dus bij De Jong is niets definitief. Hoe dan ook: kijk hier naar die zogenaamde laatste uitzending.

Hollland Sport van de artistieke programmamaker Wilfried de Jong beleeft op 6 juni de laatste uitzending. De Jong stopt graag op een hoogtepunt. Veel fans van het programma vragen zich af wat ze nu moeten gaan doen op maandagavond. Een interview.

Tom Egbers presenteerde vorige week in het Olympisch Stadion de nieuwe serie van Andere Tijden Sport. Eén van de afleveringen gaat over tafeltennister Bettine Vriesekoop, die in eerste instantie wat huiverig was over deze uitzending. Kijk hier naar de filmbeelden.

Tom Egbers heeft donderdag in het Olympisch Stadion de onderwerpen van de acht nieuwe afleveringen van Andere Tijden Sport bekendgemaakt. Kijk hier naar de eerste beelden.

Andere Tijden Sport zendt vanaf zondag 5 juni acht nieuwe afleveringen uit. Hierin wordt duidelijk dat Anton Geesink in 1961 een Frans paspoort aangeboden kreeg en wat Karel Aalbers momenteel van Vitesse vindt. Hier alle oude afleveringen vanaf 2008.

Andere Tijden Sport bereidt zich voor op de komende zomer met acht nieuwe afleveringen. Alle voorgaande uitzendingen sinds 2008 staan nu in één dossier - hier.

In deze aflevering van Profiel staat Rene van der Gijp centraal. Kijk maar.

Het is vandaag Dag van de Arbeid en daarom aandacht voor een Polygoon-film uit 1931 over de Nederlandsche Arbeiders Sportbond. Heel bijzonder materiaal, omdat dit de eerste geluidsfilm van Polygoon is – hier kijken. Meer info over de geschiedenis van de geluidsfilm hier.

Statistiek wordt steeds belangrijker in het moderne topvoetbal. Een aantal Engelse topclubs beschikt zelfs over afdelingen met louter wetenschappers die data bestuderen en vertalen naar trainingsprogramma's en transferbeleid.

Holland Sport organiseert met Andere Tijden Sport het Holland Sport Festival. Op vrijdag 3 en zaterdag 4 juni zal de Verkadefabriek in Den Bosch in het teken staan van theater, literatuur, documentaires en interviews met topsporters. Wilfried de Jong presenteert het festival. Hier kaarten bestellen.

In 1927 werd in een weiland bij Volendam een merkwaardig sportevenement georganiseerd. Twee teams deden daar aan pushball, waarbij een bal van twee meter hoog bij de tegenstander over de lijn geduwd moet worden. Bij Open Beelden staan opnames hiervan, die door mij van commentaar zijn voorzien.

‘Belga Sport’ zet een punt achter zijn vijfde seizoen - het best bekeken van allemaal - met een verhaal over de sierlijkste voetballer die ooit op de Belgische velden rondliep: Ludo Coeck.

Voetbalcultuur: wat is dat precies? In Buitenhof een gesprek met Simon Kuper, auteur van onder meer 'Ajax, de joden, Nederland', de voorzitter van AFC Ajax Uri Coronel en Eric van Dorp van de supportersvereniging van Feyenoord Rotterdam.

Eric Gerets wordt er soms nog badend in het zweet wakker van: het omkoopschandaal rond de voetbalwedstrijd Standard-Waterschei uit begin jaren tachtig. Maandag in Belga Sport.

Omdat het op dinsdag 15 maart precies veertig jaar geleden is dat de legendarische Jean-Pierre Monseré verongelukte, wordt de reeks nieuwe afleveringen van Belga Sport op maandag 14 maart onderbroken voor een herhaling: ‘Jean-Pierre Monseré. Voor altijd wereldkampioen‘. Deze documentaire werd eerder uitgezonden in april 2009.

Op 20 maart wordt een verhalenwandeling over de sportgeschiedenis van de Amsterdamse Watergraafsmeer georganiseerd. Thema: ‘Van Jaap Eden tot Johan Cruijff’. De wandeling is van 11 tot 13 uur.

‘Andrei Tchmil. Belg of Barabbas?’ is het verhaal over een renner die aan de Russisch-Chinese grens geboren werd, via Italië en België de wielerwereld bestormde, en momenteel, in zijn rol van aanjager van de Katusha-wielerploeg, één van de machtigste mensen in het peloton is. Maandag in Belgasport.

Atlanta, 20 juli 1996, zeven uur ’s avonds. In de oproepkamer van het olympisch zwembad kijkt Fred Deburghgraeve strak voor zich uit. Over enkele minuten begint de finale van de 100 meter schoolslag en de West-Vlaming is topfavoriet. In de series heeft Deburghgraeve zelfs het wereldrecord met gemak verbeterd.

Belga Sport gaat maandag 21 februari weer van start. Eindredacteur Luc Kempen wist mij te melden dat het voortbestaan van dit prachtige programma ‘aan een zijden draadje hing’, maar gelukkig begint Belga Sport gewoon weer aan een nieuw seizoen, met vier nieuwe afleveringen en vier herhalingen.

Waar Leni Riefenstahl op de Olympische Spelen van 1936 als eerste filmmaker een camera onder water plaatste, is er nu in Japan weer een nieuwe techniek verzonnen. Twee filmpjes tonen een ontwikkeling van precies 75 jaar.

De Marokkaans-Nederlands kickbokser Badr Hari is een grote naam in de vechtsportwereld. Dat is wel eens anders geweest. Dat kunt u binnenkort zelf zien in de documentaire Vechtershart (IKON 2003) van Hans Pool, die volgende week wordt uitgezonden op Holland Doc 24.

Documentairekanaal Holland Doc 24 is volgende week gewijd aan Aziatische vechtsporten.

Naar Coen Moulijn zal een straat of plein in Rotterdam worden vernoemd. Op You Tube is een speciaal kanaal geopend met oude filmpjes met Moulijn. Erik de Graaf heeft een mooi gedicht geschreven. Hier staat de documentaire Portret van een sportman: Coen Moulijn uit 1965. En Guus de Jong heeft Sportgeschiedenis een mooie foto gestuurd.

Nederland heeft de ambitie om in de top 10 van beste topsportlanden ter wereld te komen. Daarom komen er steeds meer wetenschappers die zich met sporters bezighouden. Het televisieprogramma Labyrint duikt in de wereld van de highspeed-wetenschap.

Op het Zeeburgereiland in Amsterdam wordt een straat vernoemd naar de Friese atlete Foekje Dillema. Meer sporters worden daar geëerd, zoals Faas Wilkes, Kea Bouman, Eef Kamerbeek en Rie Mastenbroek. Dat heeft stadsdeel Oost vrijdag besloten.

Op 23 mei 1931 werd het Pinkstersportfeest van de Nederlandsche Arbeiders Sportbond georganiseerd. Naast de radio waren de camera’s van Polygoon hierbij. Het bedrijf maakte die dag zijn eerste geluidsopname uit zijn bestaan - hier kijken.

Het Vlaamse sportmuseum Sportimonium is onderscheiden met de prestigieuze Vlaamse Prijs voor Sportverdienste. De instelling wordt beloond voor de inzet voor het sportieve erfgoed.

Hoffenheim is een klein Duits dorpje in de deelstaat Baden-Württemberg. Het is ook de zetel van een voetbalclub. Over club en dorp hebben Frank Marten Pfeiffer en Rouven Rech een mooie documentaire gemaakt: Hoffenheim – Das Leben ist kein Heimspiel. Het blijkt een modern voetbalsprookje. De documentaire is te zien op het IDFA.

In The Two Escobars van Jeffrey en Michael Zimbalist zien we hoe de levens van een steenrijke Colombiaanse drugsbaron en een voorbeeldige profvoetballer steeds meer met elkaar vervlochten raken.

'Rug•by [rugbie] het; o balspel voor twee ploegen van elk vijftien spelers’, aldus het Van Dale Woordenboek. Een simpel balspelletje dus. Het leven van de rugbyspelers in Freetime Machos is echter helemaal niet zo eenvoudig. De documentaire is komende week te zien op het digitale themakanaal Holland Doc 24.

Hoffenheim is een Duits dorpje met amper drieduizend inwoners. Het is ook de zetel van een voetbalclub, die financieel wordt ondersteund door ondernemer Dietmar Hopp. In de documentaire Hoffenheim van Rouven Rech en Frank Pfeiffer zien we hoe de club in de loop van de tijd steeds succesvoller wordt. Deze documentaire is te zien op het IDFA.

Als de kleine Indiase Budhia Singh nog maar drie jaar oud is, heeft hij al zes halve marathons op zijn naam staan. Op vierjarige leeftijd rent hij de hele marathon. Het leven van Singh staat centraal in de documentaire Marathon Boy van Gemma Atwal, te zien op het IDFA.

De documentaire The Team van Patrick Reed laat zien hoe een televisieserie over een voetbalelftal een land poogt te verenigen. Te zien op het IDFA.

De documentaire Albino United van Barney Broomfield, Marc Hoeferlin en Juan Reina, volgt de gelijknamige, uit albino's bestaande Tanzaniaanse voetbalploeg. Albino's moeten in Tanzania doorgaans vrezen voor hun leven. Voor ze het weten worden ze door hun landgenoten opgegeten. De documentaire is te zien op het IDFA.

Aflevering twee van de Belgische serie Puur Persoonlijk gaat vanavond over de vijfvoudig Europees bokskampioen Sugar Jackson.

Een beetje miljardair heeft een voetbalclub. Zo bezit Roman Abramovitsj Chelsea, is Merab Zjordania eigenaar van Vitesse en pompte de Oekraïense miljardair Rinat Akhmetov een aanzienlijk deel van zijn vermogen in Shakhtar Donetsk. Over die laatste club maakte Jakob Preuss de documentaire The Other Chelsea - A Story from Donetsk. Te zien op het IDFA.

In Autumn Gold volgt Jan Tenhave vijf totaal verschillende Europese sporters die zich opmaken voor atletiekwedstrijden in Finland. Eén ding hebben ze gemeen: ze zijn hoogbejaard. Te zien op het IDFA.

In Boxing Gym geeft de Amerikaanse documentairemaker Frederick Wiseman een mooi beeld van Lord's Gym, een kleine boksschool van voormalig professor Richard Lord in Austin, Texas. De documentaire is te zien op het IDFA.